Թրամփը քննարկում է Դաշնային պահուստի նախագահ Փաուելի հեռացման հարցը

Թրամփը քննարկում է Դաշնային պահուստի նախագահ Փաուելի հեռացման հարցը

Նախագահ Դոնալդ Թրամփը ուսումնասիրում է Դաշնային պահուստի նախագահ Ջերոմ Փաուելի հեռացման հնարավորությունը, ինչը կարող է լուրջ հետևանքներ ունենալ կենտրոնական բանկի անկախության և համաշխարհային ֆինանսական շուկաների համար: Սպիտակ տան տնտեսական խորհրդական Քևին Հասեթը ուրբաթ օրը հաստատեց, որ նախագահը և իր թիմը ուսումնասիրում են այս հարցը, սակայն վերջնական որոշում դեռ չի կայացվել:

Հակամարտության նախապատմությունը

Թրամփի և Փաուելի միջև լարվածությունը շարունակվում է արդեն մի քանի տարի: Փաուելը, ով 2017 թվականին Թրամփի կողմից նշանակվեց Դաշնային պահուստի ղեկավար, բազմիցս քննադատվել է նախագահի կողմից տոկոսադրույքների քաղաքականության համար: Թրամփը մեղադրել է Փաուելին «չափազանց դանդաղ» գործելու և վարչակազմի տնտեսական օրակարգին չաջակցելու մեջ:

Վերջին հայտարարություններում Թրամփը նշել է. «Եթե ես ուզեմ, նա շատ արագ կհեռանա, հավատացեք ինձ»: Այս հայտարարությունները հաջորդում են Փաուելի որոշմանը՝ պահպանել կայուն տոկոսադրույքները՝ չնայած Սպիտակ տան ճնշումներին դրանք իջեցնելու համար:

Իրավական և ինստիտուցիոնալ սահմանափակումներ

Չնայած Թրամփի դժգոհությանը Փաուելից, Դաշնային պահուստի նախագահին հեռացնելը հեշտ գործ չէ: Դաշնային պահուստը գործում է որպես անկախ գործակալություն, և նրա նախագահին կարելի է հեռացնել միայն «հիմնավորված պատճառներով»՝ համաձայն 1935 թվականի Գերագույն դատարանի որոշման: Սա նշանակում է, որ նախագահը պետք է ներկայացնի լուրջ իրավական հիմնավորումներ Փաուելին հեռացնելու համար մինչև նրա պաշտոնավարման ժամկետի ավարտը 2026 թվականի մայիսին:

Փաուելն ինքը հայտարարել է, որ չի պատրաստվում ինքնակամ հեռանալ, եթե նախագահը պահանջի: Իրավաբանները նշում են, որ Փաուելին հեռացնելու ցանկացած փորձ կարող է լուրջ դժվարությունների հանդիպել դատարանում՝ հնարավոր նախադեպ ստեղծելով, որը կարող է վնասել Դաշնային պահուստի անկախությանը:

Տնտեսական և շուկայական հետևանքներ

Փաուելի հնարավոր հեռացումը մտահոգություններ է առաջացրել տնտեսագետների և ներդրողների շրջանում: Դաշնային պահուստի հեղինակությունը որպես անկախ հաստատություն կարևոր է շուկայի կայունության և ներդրողների վստահության պահպանման համար: Ցանկացած քաղաքական միջամտություն կարող է հանգեցնել շուկայի անկայունության և կենտրոնական բանկի արդյունավետության նկատմամբ վստահության կորստի:

Evercore ISI-ի փոխնախագահ Քրիշնա Գուհան նշել է, որ նման քայլը կարող է «ուժեղացնել շուկայի լարվածությունը» և մեծացնել ստագֆլյացիայի վտանգը՝ տնտեսական աճի դանդաղման և գնաճի բարձրացման համադրություն:

Փաուելի քաղաքականության դիրքորոշումը

Փաուելը պնդում է, որ Դաշնային պահուստի որոշումները հիմնված են տնտեսական ցուցանիշների և երկարաժամկետ նպատակների վրա, այլ ոչ թե կարճաժամկետ քաղաքական ճնշումների: Վերջին ելույթներում նա ընդգծել է Թրամփի վարչակազմի առևտրային քաղաքականության ռիսկերը՝ նախազգուշացնելով, որ սակագները կարող են հանգեցնել գնաճի բարձրացման և տնտեսական աճի դանդաղման:

Չնայած այս մարտահրավերներին, Փաուելը կարևորել է դրամավարկային քաղաքականության զգուշավոր մոտեցումը: Վերջին ամիսներին Դաշնային բաց շուկայի կոմիտեն (FOMC), որը ղեկավարում է Փաուելը, որոշել է պահպանել կայուն տոկոսադրույքները՝ տնտեսական հեռանկարի անորոշության պատճառով:

Հնարավոր հաջորդները

Եթե Թրամփին հաջողվի հեռացնել Փաուելին, առաջ կգա նրա փոխարինողի հարցը: Տեղեկություններ կան, որ Քևին Վարշը, Դաշնային պահուստի նախկին նահանգապետ և Morgan Stanley-ի գործադիր տնօրենը, հնարավոր թեկնածու է: Վարշը համարվում է ավելի «բազեական» տոկոսադրույքների հարցում, այսինքն՝ կարող է նախընտրել բարձր տոկոսադրույքները գնաճի վերահսկման համար:

Այնուամենայնիվ, Վարշը, ըստ հաղորդումների, խորհուրդ է տվել Թրամփին թույլ տալ Փաուելին ավարտել իր պաշտոնավարումը, ինչը ցույց է տալիս, որ ղեկավարության փոփոխությունը կարող է չհամընկնել նախագահի նպատակների հետ:

Ավելի լայն հետևանքներ անկախ գործակալությունների համար

Փաուելի հնարավոր հեռացման շուրջ քննարկումները մաս են կազմում Սպիտակ տան և անկախ դաշնային գործակալությունների միջև լարվածության ավելի լայն միտման: Վերջին ամիսներին Թրամփը հեռացրել է այլ կարգավորող մարմինների անդամներին՝ առաջացնելով հարցեր նախագահի լիազորությունների սահմանափակումների վերաբերյալ:

Իրավաբանները ուշադիր հետևում են Գերագույն դատարանում ընթացող գործին, որը կարող է հստակեցնել նախագահի լիազորությունները անկախ գործակալությունների պաշտոնյաներին հեռացնելու հարցում: Այս գործի արդյունքը կարող է լուրջ հետևանքներ ունենալ Դաշնային պահուստի և այլ կարգավորող մարմինների համար:

Դաշնային պահուստի նախագահ Ջերոմ Փաուելի հեռացման հնարավորությունը ընդգծում է Թրամփի վարչակազմի և կենտրոնական բանկի միջև շարունակվող լարվածությունը: Չնայած նման քայլի իրավական և ինստիտուցիոնալ խոչընդոտները մնում են էական, Փաուելի հեռացման քննարկումը արդեն իսկ առաջացրել է մտահոգություններ Դաշնային պահուստի անկախության և ֆինանսական շուկաների կայունության վերաբերյալ: Իրավիճակի զարգացումը կշարունակի ուշադրության կենտրոնում մնալ՝ գնահատելու համար դրա հնարավոր ազդեցությունը ԱՄՆ-ի տնտեսության և համաշխարհային ֆինանսական համակարգի վրա: