արկտիկա
Գրենլանդիայի ինքնիշխանության փորձություն. Թրամփի հավակնությունները վերափոխում են արկտիկական դաշինքները
Նախագահ Թրամփի կողմից Գրենլանդիայի ձեռքբերման նկատմամբ վերսկսված հետաքրքրությունը ստիպում է եվրոպական առաջնորդներին վերանայել անդրատլանտյան հարաբերությունները և մարտահրավեր նետում ՆԱՏՕ-ի հավաքական պաշտպանության ճարտարապետությանը Արկտիկայում։
Չերչիլի նավահանգստի արկտիկական դերը շտապում է Գրենլանդիայի շուրջ լարվածության ֆոնին
Մանիտոբայի վարչապետ Վաբ Քինյուն հորդորում է արագ զարգացնել Չերչիլի նավահանգիստը և դրա երկաթուղային գիծը՝ վկայակոչելով Գրենլանդիայի շուրջ աշխարհաքաղաքական լարվածության սրումը՝ որպես Կանադայի արկտիկական ինքնիշխանության համար կրիտիկական գործոն: Այս կոչը հնչում է ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի՝ Գրենլանդիան ձեռք բերելու վերաբերյալ հռետորաբանության սրման ֆոնին՝ ընդգծելով նավահանգստի եզակի ռազմավարական արժեքը՝ որպես Կանադայի միակ ուղղակի արկտիկական ենթակառուցվածքի:
Թրամփի Գրենլանդիայի հավակնությունները բացահայցում են դանիական կառավարման սխալները
Նախագահ Թրամփի Գրենլանդիայի ձեռքբերման նկատմամբ վերանորոգված հետաքրքրությունը վերակենդանացրել է բարդ աշխարհաքաղաքական բանավեճ՝ միաժամանակ լույս սփռելով դանիական կառավարման տասնամյակների ենթադրյալ սխալների վրա, ներառյալ հազարավոր բնիկ գրենլանդացի կանանց և աղջիկների վրա խորը ազդեցություն ունեցող շոկային բռնի ստերիլիզացիայի ծրագիրը։
Թրամփի հավակնությունները Գրենլանդիայի նկատմամբ. ՆԱՏՕ-ի և եվրոպական անվտանգության նոր ճգնաժամ
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի վերսկսված հավակնությունները Գրենլանդիան ձեռք բերելու վերաբերյալ ցնցումներ են առաջացնում Եվրոպայում և սպառնում են խաթարել ՆԱՏՕ-ի հիմքերը՝ դրդելով դաշնակիցներին շտապ քննարկումներ սկսել համաշխարհային անվտանգության ապագայի շուրջ։
Թրամփի վերանորոգված հավակնությունները Գրենլանդիայի նկատմամբ. Ազգային անվտանգություն, հանքային պաշարներ և համաշխարհային դիվանագիտական հետևանքներ
Նախագահ Դոնալդ Թրամփը վերսկսել է իր ջանքերը՝ Գրենլանդիան ԱՄՆ-ին միացնելու համար՝ պատճառաբանելով ազգային անվտանգության և հանքային պաշարների կարիքը՝ Վենեսուելայում ԱՄՆ-ի միջամտությունից հետո։ Այս քայլը լայն դատապարտման է արժանացել Դանիայի, Գրենլանդիայի և միջազգային դաշնակիցների կողմից՝ մտահոգություններ առաջացնելով ինքնիշխանության և ՆԱՏՕ-ի համախմբվածության շուրջ։
Թրամփի Գրենլանդիայի հավակնությունները վերստին դիվանագիտական փոթորիկ են բարձրացնում Դանիայի հետ. «Վաճառքի ենթակա չէ»
ԱՄՆ Նախագահ Դոնալդ Թրամփը վերստին բորբոքել է դիվանագիտական վեճը Դանիայի հետ՝ կրկին հայտնելով Գրենլանդիան բռնակցելու իր ցանկությունը՝ պատճառաբանելով ազգային անվտանգությամբ և հանքային հարստությամբ։ Դանիայի և Գրենլանդիայի ղեկավարները կտրականապես մերժել են այդ գաղափարը՝ ընդգծելով կղզու ինքնավարությունը և ՆԱՏՕ-ի անդամ լինելը՝ հայտարարելով, որ այն «վաճառքի ենթակա չէ»։
ԱՄՆ-ի ծրագիրը՝ Ռուսաստանի տնտեսության վերակենդանացման շուրջ
ԱՄՆ-ի ծրագիրը՝ Ռուսաստանի տնտեսության վերակենդանացման շուրջ, առաջացրել է հակասություններ եվրոպական գործընկերների շրջանում՝ կասկածներ առաջացնելով դրա իրագործելիության վերաբերյալ։
Ստրատոսֆերային տաքացումը խախտում է պոլյար վորտեքսը․ Ինչպես է ձևավորվում 2025-ի ձմեռը
Անսովոր վաղ ստրատոսֆերային տաքացման դեպքը խախտում է պոլյար վորտեքսը՝ ձևավորելով անկանխատեսելի ձմեռ Հյուսիսային Ամերիկայում և Եվրոպայում։ Մասնագետները զգուշացնում են ցածր ջերմաստիճանների, առատ ձյան և փոփոխվող եղանակային պայմանների մասին՝ կապված Արկտիկայի մթնոլորտային ակտիվ փոփոխությունների հետ։
Դոնալդ Թրամփը կրկին բարձրացնում է Գրենլանդիան գնելու հարցը
2024 թվականի դեկտեմբերի 23-ին ԱՄՆ նորընտիր նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարեց, որ Գրենլանդիայի նկատմամբ ԱՄՆ-ի վերահսկողությունը «ազգային անվտանգության և համաշխարհային ազատության համար բացարձակ անհրաժեշտություն» է։ Թրամփի այս հայտարարությունը շեշտում է Գրենլանդիայի ռազմավարական նշանակությունը՝ մասնավորապես կապված նրա աշխարհագրական դիրքի և բնական ռեսուրսների հետ։ Թրամփը Գրենլանդիայի ձեռքբերման մասին առաջին անգամ խոսեց 2019 թվականին՝ իր նախագահության առաջին ժամկետում, այն…
Մինչև 2040-ը Արկտիկայի որոշ շրջաններ կարող են զրկվել ողջ սառույցից
Գիտնականներն անհանգստացացծ են, որ Արկտիկայի ծովային սառույցները կարող են հալչել 2 անգամ ավելի արագ, քան կարծում էին ավելի վաղ։ Նոր կանխատեսումն արվել է՝ արբանյակային լուսանկարների ու համակարգչային մոդելավորման շնորհիվ, երբ թարմացվել են ձյան ու սառույցի շերտի հաստության և խտության մասին 20 տարվա վաղեմության տվյալները։ Այս մասին տեղեկանում ենք Daily Mail-ից։ Հիմնական տվյալները ստացվել են Եվրոպական…
ԱՄՆ-ն Գրենլանդիայում հյուպատոսարան կբացի
ԱՄՆ-ի պետքարտուղարությունը Կոնգրես նամակ է հղել՝ Գրենլանդիայում երկրի գլխավոր հյուպատոսարան բացելու առաջարկով։ Այս մասին հաղորդում է Associated Press-ը։ Գործակալության տվյալներով՝ գլխավոր հյուպատոսարան բացելու նախաձեռնությունը պետքարտուղարությունը բացատրում է Արկտիկայում ԱՄՆ-ի ներկայությունն ընդլայնելու ծրագրերով։ Նշվում է, որ ամերիկյան հյուպատոսարան Գրենալնդիայում առաջին անգամ բացվել է 1940-ին, իսկ հետո փակվել 1953-ին։ Տեղեկացնենք, որ ԱՄՆ-ն նոր գլխավոր հյուպատոսարան ծրագրում է…
Մթնոլորտում ածխաթթու գազի ծավալը ավելացել է Արկտիկայի հրդեհների պատճառով
Արկտիկայում հրդեհների պատճառով Երկրի մթնոլորտում հայտնված ածխաթթու գազի ծավալը հունիսի սկզբին հասել է 50 մլն տոննայի։ Դա ավելին է, քան СО2-ի արկտիկական բոլոր հրդեհների հանրագումարային արտանետումները, որոնք տեղի են ունեցել 2010-2018 թվականներին։ Այս մասին տեղեկացնում է Համաշխարհային օդերևութաբանական կազմակերպությունը (ՀՕԿ): Ինչպես Ժնևում կայացած ճեպազրույցում ասել է ՀՕԿ ներկայացուցիչ Քլեր Նյուլիսը, արտասովոր շոգ և չոր եղանակը…
Բացահայտվել է արկտիկական երկնքում մանուշակագույն ծիածանների գաղտնիքը
Կալգարիի համալսարանից կանադացի ֆիզիկոսները պարզել են բևեռային երկնքում հայտնվող հազվագյուտ կամուրջների ծագման պատճառը: Նրանց տվյալներով, դրանում մեղավոր են մթնոլորտի վերին շերտերում իոնների բախումները։ Ավելի վաղ խորհրդավոր երևույթի առաջացման պատճառ էին համարվում Արևի բռնկումները։ Մանուշակագույն ծիածանները բևեռային երկնքում մնում են 20-30 րոպե, որից հետո անհետանում են մինչև նորից ի հայտ գալը։ Գիտնականները կարծում են, որ այս…
Արկտիկայում ցրտադիմացկուն մոծակների տեսակներ են հայտնաբերվել
Գիտնականներն Արկտիկայի տարածաշրջանում ցրտադիմացկուն մոծակների 9 տեսակ են հայտնաբերել: Մոծակների այս տեսակները կարողանում են գոյատևել ջերմաստիճանի անգամ բացասական ցուցիչի պայմաններում: Ուսումնասիրություններն իրականացրել է Պերմի պետական ազգային հետազոտական համալսարանի գիտնական Անդրեյ Կրաշեննիկովը: Մոծակների այս տեսակներից մի քանիսը բերան չունենալու պատճառով չի սնվում: Նրանք հատուկ նյութեր են պարունակում, որոնք օգնում են մոծակներին խստաշունչ ձմռան պայմաններում սառցակալել, սակայն…
Գիտնականներին հաջողվել է 40 հազար տարի սառույցի տակ մնացած գտածոներ հայտնաբերե
Արկտիկայում իրականացված հետազոտությունների արդյունքում կանադացի գիտնականներին հաջողվել է 40 հազար տարի սառույցի տակ մնացած գտածոներ հայտնաբերել: Այս մասին հայտնում է Phys.org-ը: Հաղորդվում է՝ դրանք հայտնաբերվել են այստեղ վերջին 115 տարիների ընթացքում գրանցված աննախադեպ տաք եղանակի հետևանքով առաջացած ձնհալի արդյունքում: Աղբյուրը հայտնում է, որ նոր գտածոների հայտնաբերմամբ հետագայում հնարավոր է եղել մի շարք գիտական բացահայտումներ կատարել:…
