Հայոց պատմության լուռ վկաները

Վանքը գտնվում է Արեւմտյան Հայաստանում՝ Քաջբերունիք գավառում, Ծաղկանց լեռների հարավային փեշերին։ Նրանից հարավ` կիրճն ի վար շարժվելիս, հայտնվում ես Արճեշի դաշտում։

Սուրբ Թովմասի վանքը թվագրվում է X-XI դարերով: Այն գտնվում է Վանա լճի հարավային ափին ընկած բլուրներից մեկի գագաթին եւ ունի ծովահայաց գեղեցիկ դիրք: Պատմականորեն այն եղել է Ռշտունիք գավառի կարեւոր վանքերից մեկը։ Այստեղ պահվել է Սուրբ Թովմաս առաքյալի ձախ բազուկը, իսկ մեկ այլ ավանդության համաձայն․․․