Արագ Ընթերցում
- Շեյ Գիլջես-Ալեքսանդերը 2025-ին դարձավ NBA-ի և եզրափակիչների MVP՝ առաջնորդելով «Թանդերին» առաջին չեմպիոնությանը Օկլահոմայում։
- Նա եզրափակիչների առաջին երկու խաղում վաստակեց 72 միավոր՝ NBA-ի նոր ռեկորդ։
- NBA-ը 20 տարվա ընդմիջումից հետո վերադարձել է NBC, բացման խաղում «Թանդերը» և Շեյը հանդիպում են Դյուրանտի «Հյուսթոն Ռոքեթսին»։
- Թիմակից Ջեյլեն Ուիլյամսը բաց կթողնի բացման խաղը դաստակի վիրահատության պատճառով, բայց շուտով կվերադառնա։
- Շեյը գնահատվում է արդյունավետ խաղով, փոխանցումներով և թիմային մտածողությամբ՝ դառնալով լիգայի նոր առաջատարը։
Շեյ Գիլջես-Ալեքսանդերը՝ NBA-ի նոր առաջատարը
NBA-ն միշտ ապավինել է աստղերի հզորությանը։ Վերջին երկու տասնամյակում Լեբրոն Ջեյմսը, Ստեֆեն Քըրին և Քևին Դյուրանտը ոչ միայն խաղադաշտում, այլև բասկետբոլային քննարկումներում գերիշխել են։ Սակայն, երբ այս լեգենդները մոտենում են իրենց կարիերայի ավարտին, նոր առաջատար է հայտնվում՝ Շեյ Գիլջես-Ալեքսանդերը։
MVP մրցաշրջան և եզրափակչի պատմական ելույթ
2024-25 մրցաշրջանն առանցքային էր թե՛ Գիլջես-Ալեքսանդերի, թե՛ Օկլահոմա Սիթի Թանդերի համար։ Նա ճանաչվեց մրցաշրջանի ամենաարժեքավոր խաղացող (MVP), իսկ եզրափակիչներում իր խաղով պարզապես պատմություն ստեղծեց։ Թանդերը հանդիպեց Ինդիանա Փեյսերսին, որտեղ Շեյը երկրորդ խաղում վաստակեց 34 միավոր (21 փորձից 11 հարվածով), կատարեց ութ փոխանցում, հինգ rebound և չորս գողություն՝ ապահովելով «Թանդերի» 123-107 հաղթանակը և հավասարեցնելով շարքը։
Նրա կայունությունը տպավորիչ էր. առաջին երկու եզրափակիչ խաղերում նա վաստակեց 72 միավոր՝ NBA-ի պատմության մեջ ամենաբարձր արդյունքը այդ հատվածում։ «Թանդերի» 18 փլեյ-օֆ խաղերից 13-ում նա վաստակել է առնվազն 30 միավոր, այդ թվում՝ վերջին 10-ից 9-ում։ Միջինում փլեյ-օֆում նա ուներ 30.4 միավոր, 6.8 փոխանցում, 5.6 rebound և 1.8 գողություն՝ 47.4% արդյունավետությամբ (USA TODAY)։ Այս ցուցանիշները նրան դարձրել են ոչ միայն MVP, այլև եզրափակիչների MVP՝ մի բան, որ շատ քչերն են հաջողել։
Թիմային մտածողություն և չեմպիոնական պահեր
Գիլջես-Ալեքսանդերի առանձնահատկությունը միայն միավորները չեն։ Թանդերի գլխավոր մարզիչ Մարկ Դեյնոլտը ընդգծում է նրա աճը որպես փոխանցող. «Միավորները և արդյունավետությունը շատ են գնահատվում, բայց նա զգալիորեն աճել է որպես խաղի կազմակերպիչ»։ Երկրորդ խաղում նրա ութ փոխանցումից վեցը վերածվել են երեքմիավորանոցների՝ հինգ տարբեր խաղացողների շնորհիվ։ Շեյը միշտ ընդգծում է թիմի դերը. «Ես այսքան ազատություն չեմ ունենա խաղադաշտում, եթե նրանք չլինեին։ Թիմային աշխատանքն է մեր հաջողության բանալին, ես պարզապես ավելացնում եմ դրան»։
Այս մտածելակերպը և առաջնորդությունը օգնեցին «Թանդերին» նվաճել իրենց առաջին չեմպիոնական տիտղոսը Օկլահոմայում՝ Սիեթլից տեղափոխվելուց հետո։ Մրցաշրջանի բացման խաղից առաջ Thunder-ը բարձրացնելու է չեմպիոնական դրոշը՝ նշելով պատմական պահը ինչպես իրենց, այնպես էլ NBA-ի համար (El-Balad)։
NBA-ի վերադարձը NBC, Շեյը՝ նոր դարի առաջատարը
Գիլջես-Ալեքսանդերի առաջընթացը համընկնում է NBA-ի վերադարձի հետ NBC հեռուստաընկերություն՝ 20 տարվա ընդմիջումից հետո։ Սեզոնի բացման խաղում Thunder-ը կհյուրընկալի Houston Rockets-ին՝ Քևին Դյուրանտի նոր թիմին։ Դյուրանտը, ով նախկինում եղել է Thunder-ի առաջատար և 15-ակի All-Star, Rockets-ի կազմում առաջին անգամ է հանդես գալու։ Բացման խաղը ուղեկցվելու է մեծ հանդիսավորությամբ, նախախաղային շոուով և չեմպիոնական դրոշի բարձրացմամբ Օկլահոմայի Paycom Center-ում։
Այս խաղը պարզապես մրցակցություն չէ՝ դա NBA-ի անցումային պահն է։ Լիգան փնտրում է նոր առաջնորդի, և հանձնաժողովի նախագահ Ադամ Սիլվերը ասում է․ «Աստղերը ստեղծվում են խաղադաշտում, ոչ թե լիգայի գրասենյակում»։ Հիմա ուշադրության կենտրոնում Գիլջես-Ալեքսանդերն է, ով կարծես պատրաստ է կրելու այդ պատասխանատվությունը։
Ոճ, կենտրոնացում և նոր սերնդի կերպար
Դրսում Շեյի տեսքն ու վարվելակերպը ևս քննարկման թեմա են դարձել։ Մամուլի ասուլիսներին նա հաճախ ներկայանում է նորաձև ակնոցներով, ցուցադրելով ինքնավստահություն և հանգստություն։ «Ինձ համար կարևոր է թիմային հաջողությունը, ոչ թե միայն անձնական նվաճումները»,— նշում է նա։
Թիմակից Ջեյլեն Ուիլյամսը, ով բաց է թողնելու բացման խաղը դաստակի վիրահատության պատճառով (TalkBasket), գնահատում է Շեյի վստահությունը թիմի նկատմամբ․ «Երբ թիմի առաջատարը հավատում է քեզ, դա վստահություն է տալիս ամբողջ թիմին»։ Ուիլյամսն անցած մրցաշրջանում նույնպես աչքի ընկավ՝ դառնալով All-Star, բայց նույնիսկ նրա բացակայությամբ Thunder-ի ոճը շարունակում է ձևավորվել Շեյի թիմային առաջնորդությամբ։
2025-26 մրցաշրջանի սկիզբը՝ NBA-ի նոր դարաշրջան
NBA-ի NBC վերադարձը ոչ միայն նոստալգիա է, այլև նոր դարաշրջանի սկիզբ։ Բացման երեկոյան ոչ միայն Շեյն ու Դյուրանտն են բեմում, այլև Ստեֆեն Քըրին և Լուկա Դոնչիչը։ Քըրին արդեն 17-րդ մրցաշրջանն է անցկացնում, իսկ Դոնչիչը նոր է միացել Lakers-ին՝ նշելով NBA-ի աստղերի փոփոխվող սերունդը։
Thunder-Rockets խաղի ընդմիջման ժամանակ հեռուստադիտողները կվայելեն Մայք Տիրիկոյի բացառիկ հարցազրույցը Մայքլ Ջորդանի հետ՝ «MJ. Գերազանցության գաղտնիքները» շարքի շրջանակում։ Այս պահերը, չեմպիոնական դրոշը և աստղային կազմը միաժամանակ համատեղում են NBA-ի անցյալն ու ապագան՝ փոխանցելով առաջնորդության էստաֆետը։
Շեյի տեղը NBA-ի պատմության մեջ և ապագա
Գիլջես-Ալեքսանդերի ճանապարհը դեպի առաջատարի դիրքը հեշտ չի եղել։ 26 տարեկանում նրա խաղը համադրում է արդյունավետ միավորները և անընդհատ կատարելագործվելու ձգտումը։ Նա հաճախ հայտնվում է ազատ գոտիներում, ստեղծում հնարավորություններ թիմակիցների համար և արագությամբ հաղթահարում պաշտպանությունը։ Ընդդիմադիր մարզիչները, ինչպես Ռիկ Կարլայլը, արդեն սպասում են Շեյի հերթական արդյունավետ խաղին․ «Նրա 34 միավորները կարելի է նշել մինչև հաջորդ խաղի մեկնարկը»։
Թվերը տպավորիչ են, բայց առաջնորդությունը, համեստությունը և թիմին նվիրվածությունը նրան առանձնացնում են մյուսներից։ NBA-ը նոր հերոսի է փնտրում՝ իր պատմությունն ու ապագան ձևավորելու համար, և Շեյը ամեն խաղում ապացուցում է, որ պատրաստ է առաջնորդելու այդ փոփոխությունը՝ փլեյ-օֆի հերոսական պահերից մինչև սեզոնի գլխավոր խաղերը։
Շեյ Գիլջես-Ալեքսանդերի առաջընթացը NBA-ի նոր առաջնորդի դիրքում պատահական չէ։ Նրա անհատական փայլը և թիմային մտածողությունը համապատասխանում են լիգայի նոր արժեքներին։ NBC-ի վերադարձով և նոր սերնդի աստղերի առաջընթացով Շեյը կանգնած է NBA-ի պատմության և ապագայի խաչմերուկում՝ պատրաստ ձևավորելու բասկետբոլի հաջորդ էջը ոչ միայն Օկլահոմայի, այլև ամբողջ լիգայի համար։

