Ջաֆար Փանահիի «Դա պարզապես պատահար էր». «Ոսկե գլոբուս»-ի հաղթանակը դժվարությունների մեջ

Հրապարակող՝

Iranian director Jafar Panahi's 'It Was Just an Accident' has swept major international awards in 2025, earning Golden G

Իրանի հանրահայտ ռեժիսոր Ջաֆար Փանահիի «Դա պարզապես պատահար էր» ֆիլմը 2025-ին դարձավ միջազգային կինոաշխարհի կարևոր իրադարձություններից մեկը՝ արժանանալով «Պալմե դ’Օր» մրցանակին Կաննի փառատոնում և երկու անվանակարգով «Ոսկե գլոբուս»-ի։ Ֆիլմը ստեղծվել է ծայրահեղ բարդ պայմաններում՝ գաղտնի նկարահանվելով Իրանում, երբ ռեժիսորը նոր էր ավարտել յոթամսյա բանտարկությունը։ Փանահիի դեմ նոր դատավճիռը՝ մեկ տարվա ազատազրկում և երկամյա ճանապարհորդության արգելք, հնչեց հենց այն պահին, երբ նա Նյու Յորքում ստանում էր Գոթեմի երեք մրցանակ։

Ֆիլմի սյուժեն ներկայացնում է բանտում տանջանքների ենթարկված իրանցիների պատմությունը, ովքեր փորձում են բացահայտել իրենց ենթադրյալ խոշտանգողի ինքնությունը։ Գլխավոր հերոս Վահիդը վստահ է, որ հանդիպել է իր տանջողին, սակայն ֆիլմը դիտողին մշտապես պահում է երկմտանքի մեջ՝ արդյո՞ք մարդը, ում նա մեղադրում է, իսկապես մեղավոր է։ Այս անորոշությունն ու ռեժիսորի մոտեցումը ստիպում են դիտողին մտորել վրեժի և արդարության միջև սահմանների մասին։

Ֆիլմը քննադատների կողմից արժանացել է հակասական գնահատականների․ մի մասը հիացած է սյուժեի ուժեղությամբ և ռեժիսորի համարձակությամբ, մյուսները՝ նշում են, որ վերջին երրորդում դրամատիկությունը կորցնում է իր համոզչությունը։ Այնուամենայնիվ, Փանահիի ստեղծագործությունը դիտվում է ոչ միայն որպես գեղարվեստական ֆիլմ, այլ նաև որպես քաղաքական հայտարարություն՝ իշխանության ճնշումների պայմաններում ստեղծագործելու անզիջում իրավունքի մասին։

Ամենաթարմ