Ինչպես ձևավորվեց «Իրավունքների մասին օրենսգիրքը». ամերիկյան ազատությունների պահպանման պայքարի պատմությունը

Հրապարակող՝

On the 234th anniversary of the Bill of Rights, this article uncovers the dramatic debates, compromi

Ամենադիտվածներ

2025 թվականի դեկտեմբերի 15-ին ԱՄՆ-ում նշվում է «Իրավունքների մասին օրենսգրքի» 234-ամյակը։ Այս փաստաթուղթը, որին մեծապես նպաստեցին հակաֆեդերալիստները, ամրագրվեց ԱՄՆ Սահմանադրության առաջին տասը փոփոխություններով՝ դառնալով քաղաքացիների ազատությունների ու իրավունքների պահպանման կարևոր երաշխիք։ Հակաֆեդերալիստները կասկածում էին կենտրոնացված իշխանության վտանգավորությանը և պնդում էին, որ առանց հստակ գրավոր սահմանափակումների կառավարությունը կարող է ոտնահարել մարդու հիմնարար իրավունքները։ Նրանց համառ պայքարի արդյունքում Մասաչուսեթսում ձեռք բերվեց փոխզիջում՝ Սահմանադրության վավերացում առաջին հերթին պայմանավորված էր «Իրավունքների մասին օրենսգրքի» մշակմամբ։ Դրանից հետո Վիրջինիան, Նյու Յորքը և այլ նահանգներ հետևեցին այդ օրինակին։

Չնայած սկզբնական հակասություններին, հենց Ջեյմս Մեդիսոնը ստանձնեց փոփոխությունների նախագիծը կազմելու դժվարին գործը։ Նա հիմնվեց տարբեր նահանգների սահմանադրությունների, անգլիական իրավական ավանդույթների ու ստացված առաջարկությունների վրա՝ ընդգրկելով այնպիսի հիմնարար ազատություններ, ինչպիսիք են խոսքի, կրոնի, ունեցվածքի, արդար դատավարության և պետական իշխանության սահմանափակման իրավունքները։ Ընդունված տասը փոփոխությունները դարձան ամերիկյան ժողովրդավարության կարևորագույն հենասյուներից։

Այսօր, երբ իրավական համակարգը շարունակում է բախվել նոր մարտահրավերների՝ քրեական դատավարությունների, իշխանության մեծացման և քաղաքացիական ազատությունների պահպանման հարցում, «Իրավունքների մասին օրենսգիրքը» մնում է պայքարի և մշտական վերահսկողության խորհրդանիշ։ Այն հիշեցնում է, որ ազատությունը պետք է մշտապես պաշտպանվի ու վերահաստատվի յուրաքանչյուր սերնդի կողմից։

Ամենաթարմ