Մահացու բախումներ Սիրիայի դրուզական շրջաններում՝ անկայունության նոր նշան
Սիրիայի դրուզական շրջաններում տեղի ունեցած վերջին բախումները կրկին ընդգծել են պատերազմի հետևանքով տուժած երկրի անկայունությունը: Տեղեկացվում է, որ ավելի քան 100 մարդ, ներառյալ խաղաղ բնակիչներ, դրուզ մարտիկներ և անվտանգության աշխատակիցներ, զոհվել են այս բախումների արդյունքում, որոնք միջազգային ուշադրություն են գրավել: Դեպքերը բարձրացրել են մտահոգություններ՝ կապված ավելի լայնածավալ անկարգությունների հնարավորության հետ:
Ինչո՞ւ սկսվեցին բախումները
Բախումները սկսվել են Դամասկոսի հարավում գտնվող Աշրաֆիյաթ Սահնայա դրուզական մեծամասնությամբ բնակեցված արվարձանում և տարածվել այլ շրջաններ, ներառյալ Սուվեյդա նահանգը: Ըստ հաղորդումների, բախումները սկսվել են սոցիալական ցանցերում տարածված ձայնագրությունից հետո, որը վիրավորում էր Մուհամմադ մարգարեին: Ձայնագրությունը, որը սխալմամբ վերագրվել էր դրուզ հոգևորականի, զայրացրել էր սուննի մահմեդականներին և հանգեցրել բռնությունների:
Տեղական դրուզ առաջնորդներն ու բնակիչները մեղադրել են ծայրահեղական խմբերին իրենց համայնքների վրա հարձակումների մեջ: Սիրիայի դրուզ համայնքի հոգևոր առաջնորդ շեյխ Հիքմաթ ալ-Հիջրին դատապարտել է բռնությունները՝ դրանք անվանելով «անարդարացվող ցեղասպան արշավ»: Միևնույն ժամանակ, սիրիական իշխանությունները հայտարարել են, որ անվտանգության ուժերը տեղակայվել են «օրենքից դուրս խմբերի» դեմ պայքարելու համար:
Զոհեր և մարդասիրական հետևանքներ
Մեծ Բրիտանիայում տեղակայված Սիրիայի մարդու իրավունքների դիտորդական խումբը (SOHR) հաղորդել է, որ բախումների ընթացքում զոհվել է առնվազն 101 մարդ: Դրանց թվում են դրուզ համայնքի 71 անդամ՝ 10 խաղաղ բնակիչ և 35 մարտիկ, որոնք զոհվել են Դամասկոսից Սուվեյդա ճանապարհին տեղի ունեցած «ծուղակում»: Բացի այդ, զոհվել է սիրիական անվտանգության ուժերի և նրանց դաշնակից զինված խմբերի 30 անդամ:
Բռնությունները նաև ստիպել են բազմաթիվ ընտանիքների լքել իրենց տները: Տեղի բնակիչները նկարագրել են սարսափելի տեսարաններ և վախի մթնոլորտ:
Իսրայելի ներգրավվածությունը
Իսրայելի դերը բախումներում նոր բարդություն է ավելացրել: Իսրայելի բանակը օդային հարվածներ է հասցրել Աշրաֆիյաթ Սահնայայում և հարակից շրջաններում՝ նշելով, որ նպատակն է պաշտպանել դրուզական համայնքին: Իսրայելի վարչապետ Բենիամին Նեթանյահուն կոչ է արել Սուվեյդայի և հարավային այլ նահանգների ապառազմականացմանը՝ Սիրիայի նոր իսլամիստական իշխանություններին անվանելով ծայրահեղական:
Սակայն սիրիական կառավարությունը մերժել է Իսրայելի գործողությունները՝ դրանք համարելով իր ինքնիշխանության խախտում: Չնայած դրան, կառավարությունը հայտնել է, որ չի ձգտում ուղղակի բախման Իսրայելի հետ:
Խորքային լարվածություն պատերազմից հետո
Բախումները ընդգծում են Սիրիայի քաղաքացիական պատերազմի հետևանքով առաջացած խորքային բաժանումներն ու անկայունությունը: Չնայած նոր իշխանությունները, որոնց գլխավորում է Ահմեդ ալ-Շարաան, խոստացել են միասնություն և կայունություն բերել, նրանց իսլամիստական արմատները կասկածներ են առաջացրել կրոնական փոքրամասնությունների, այդ թվում՝ դրուզների և ալավիների մոտ:
Այս լարվածությունը ավելի է սրվում արտաքին դերակատարների, ինչպիսիք են Իսրայելը և Թուրքիան, ներգրավվածությամբ, որոնք իրենց շահերն են առաջ մղում Սիրիայում:
Հրադադար և ապագայի հեռանկարներ
Այս պահին սիրիական կառավարությունն ու տեղական դրուզ առաջնորդները հրադադար են հաստատել, ինչը ժամանակավորապես դադարեցրել է բռնությունները: Սակայն բախումների հանկարծակիությունն ու ինտենսիվությունը շատերի մոտ մտավախություն են առաջացրել, որ իրավիճակը կարող է կրկին սրվել:
Դիտորդները զգուշացնում են, որ առանց էական հաշտեցման և ներառական կառավարման, Սիրիան կարող է կանգնել նոր անկայունության առջև: Միջազգային հանրության դերը նման բախումների հիմքում ընկած պատճառների լուծման գործում կարևոր կլինի ապագա սրացումներից խուսափելու համար:
Աղբյուր: BBC News, Սիրիայի մարդու իրավունքների դիտորդական խումբ