Դաշնային վերահսկողության անհրաժեշտությունը
Microsoft-ի համահիմնադիր Բիլ Գեյթսը հանդես է եկել արհեստական բանականության (ԱԲ) ոլորտում դաշնային խիստ օրենսդրության պահանջով՝ նշելով, որ ոլորտի ինքնակարգավորումը բավարար չէ հնարավոր աղետալի հետևանքները կանխելու համար։ NBC News-ին տված հարցազրույցում Գեյթսը շեշտել է, որ ԱՄՆ կառավարությունը պետք է սահմանի անկախ անվտանգության չափորոշիչներ և ալգորիթմական մշտադիտարկում՝ կանխելու համար ԱԲ-ի չարաշահումը։
Meet the Press հաղորդման ժամանակ Գեյթսը նշել է, որ սպառնալիքը ֆանտաստիկայի ժանրից չէ, այլ առկա իրականություն. ԱԲ-ն այնքան հզոր է, որ չարամիտ անձանց ձեռքում կարող է հանգեցնել միլիարդավոր մարդկանց մահվան։ Նա ընդգծել է, որ պատմության մեջ երբեք չի եղել այնպիսի զենք, որը հասանելիության և կործանարար ներուժի նման համադրություն ունենար։
Ավիացիայի օրինակը
Կարգավորման անհրաժեշտությունը հիմնավորելու համար Գեյթսը բերել է ավիացիոն ոլորտի օրինակը՝ նշելով, որ ինքնաթիռ արտադրողները չեն կարող ինքնուրույն որոշել՝ իրենց սարքավորումը անվտա՞նգ է թռիչքի համար, թե՞ ոչ։ Նմանատիպ դիրքորոշում է հայտնել նաև Microsoft-ի նախագահ Բրեդ Սմիթը՝ հորդորելով առանձնացնել մշակողներին և կարգավորողներին։
Այս դիրքորոշումը Գեյթսին դնում է նույն հարթակի վրա, ինչ Anthropic-ի ղեկավար Դարիո Ամոդեիին և OpenAI-ի Սեմ Ալթմանին, որոնք նույնպես հանդես են գալիս միջազգային կամ դաշնային անվտանգության չափորոշիչների օգտին։ Ի հակադրություն, Meta-ի ղեկավար Մարկ Ցուկերբերգը պնդում է, որ յուրաքանչյուր ընկերություն պետք է ինքնուրույն գնահատի իր ռիսկերը՝ առանց ոլորտային համակարգման։
Կարգավորման բացերն ու տարածաշրջանային մոտեցումները
Մինչ ԱՄՆ-ում դաշնային օրենսդրությունը դեռ քննարկման փուլում է, առանձին նահանգներ արդեն քայլեր են ձեռնարկում։ Կալիֆոռնիայի նահանգապետ Գևին Նյուսոմը սեպտեմբերի 18-ին հրամանագիր է ստորագրել, որով պահանջվում է մինչև նոյեմբերի 16-ը ստեղծել «անջատիչ» (kill switch) համակարգ՝ ամենահզոր ԱԲ մոդելների համար։
Ի տարբերություն ԱՄՆ-ի, Եվրոպական միությունն արդեն ընդունել է ԱԲ-ի մասին օրենքը, որն ուժի մեջ է մտել 2026 թվականի օգոստոսի 2-ից։ Այն թույլ է տալիս Եվրահանձնաժողովին տուգանել ԱԲ մշակողներին՝ մինչև նրանց տարեկան համաշխարհային եկամտի 3%-ի չափով։ Gagadget-ի տվյալներով՝ ԵՄ-ում գործող ամերիկյան լաբորատորիաներն արդեն ենթարկվում են այս կանոնակարգերին, ինչը Գեյթսն առաջարկում է կիրառել նաև ԱՄՆ-ում։