Ավելի քան հինգ օր տևած ավերիչ փոթորիկները, ուժգին քամիները և աննախադեպ տեղումները Ինդիանա նահանգում հանգեցրել են աղետալի ջրհեղեղների՝ խլելով առնվազն վեց մարդու կյանք: 2026 թվականի օգոստոսի 11-ից 16-ն ընկած ժամանակահատվածում Ուայթ ռիվեր գետի ավազանում արձանագրվել են ջրի մակարդակի պատմական ռեկորդային ցուցանիշներ, որոնք գերազանցել են ավելի քան մեկ դար առաջ գրանցված առավելագույն շեմերը:
Ինդիանա նահանգի արտակարգ իրավիճակների օպերատիվ կենտրոնի տվյալներով՝ զոհեր են գրանցվել Դելավեր, Ջենինգս, Լեյք, Փորթեր և Լապորտ շրջաններում: Ջենինգս շրջանում տան վրա ծառի ընկնելու հետևանքով զոհվել է 4-ամյա երեխա, Դելավեր շրջանում 58-ամյա կինը կորցրել է կյանքը, երբ նրա ավտոմեքենան քշվել է ջրհեղեղի հոսանքով, իսկ մեկ այլ դեռահաս ջրահեղձ է եղել գետում: Ավելի քան մեկ տասնյակ շրջաններ պաշտոնապես հայտարարել են տեղական աղետի գոտի:
Պատմական ռեկորդներ և տեղումների ծավալներ
Աղետի պատճառ է դարձել ԱՄՆ Միջին Արևմուտքի վրա հաստատված կայուն մթնոլորտային ճակատը: Ազգային եղանակային ծառայության (NWS) Ինդիանապոլիսի գրասենյակի փոխանցմամբ՝ Հենրի շրջանում երկու օրում տեղումների քանակը հասել է 292․1 միլիմետրի (11․5 դյույմ): Նյու Քասլում գրանցվել է 285․5 մմ, իսկ Ռանդոլֆ շրջանում՝ 271․5 մմ տեղում:
Ջրի նման հոսքը հանգեցրել է Ուայթ ռիվեր գետի աննախադեպ վարարման: Էնդերսոն քաղաքի հատվածում օգոստոսի 14-ին գետի մակարդակը հասել է ռեկորդային 7․60 մետրի (24․93 ֆուտ)՝ գերազանցելով դեռևս 1913 թվականին արձանագրված 7․19 մետրի ցուցանիշը: Նոբլսվիլում ջրի մակարդակը հասել է 7․50 մետրի (24․6 ֆուտ)՝ անցնելով NOAA-ի սահմանած 7․25 մետրի պատմական առավելագույնը:
Ջրային զանգվածի տեղաշարժը դեպի Ինդիանապոլիսի հյուսիսային արվարձաններ առաջացրել է լայնամասշտաբ ջրածածկում Նորայի, Ռեյվենսվուդի և Միստիկ Բեյի բնակելի թաղամասերում: Ինդիանապոլիս քաղաքի կենտրոնական հատվածում Ուայթ ռիվերը հասել է 6․25 մետրի՝ սպառնալով կոյուղաջրերի մաքրման կայաններին և ենթակառուցվածքներին:
Տարհանումներ, փրկարարական գործողություններ և վնասներ
Ջրհեղեղը լուրջ սպառնալիք է ստեղծել խիտ բնակեցված համայնքների համար: Ինդիանապոլիսի հրշեջ-փրկարարական ծառայությունը (IFD) նավակների միջոցով իրականացրել է 95 քաղաքացիների և 45 ընտանի կենդանիների փրկարարական գործողություններ: Ռեյվենսվուդ թաղամասում բնակիչները ստիպված են եղել տեղաշարժվել մակույկներով, քանի որ ջուրը հասել է բնակելի տների մուտքերին:
Դելավեր շրջանում տարհանվել է ավելի քան 350 մարդ, իսկ Մարիոն շրջանի հյուսիսում մոտ 400 բնակիչ ինքնուրույն լքել է իր տունը: Թիփթոն շրջանում ամբողջությամբ տարհանվել է տարեցների համար նախատեսված շարժական տների համայնքը: Էլեկտրամատակարարման ոլորտում նույնպես արձանագրվել են լուրջ խափանումներ. Northern Indiana Public Service Company (NIPSCO) ընկերությունը հայտնել է ավելի քան 150,000 բաժանորդի էլեկտրաէներգիայի անջատման մասին:
Համայնքային ճանապարհային ենթակառուցվածքները կրել են զգալի վնասներ: Համիլթոն շրջանում փակվել են մի շարք հիմնական մայրուղիներ, այդ թվում՝ 96-րդ, 116-րդ և 146-րդ փողոցները: Փրկարար ծառայությունները քաղաքացիներին զգուշացրել են խուսափել ջրածածկ ճանապարհներով տեղաշարժվելուց, քանի որ ընդամենը 15-20 սանտիմետր հոսող ջուրը կարող է շարքից հանել ավտոմեքենան կամ քշել հետիոտնին:
Իշխանությունների արձագանքը և դաշնային աջակցությունը
Աղետի ծավալները ստիպել են նահանգային և դաշնային իշխանություններին դիմել արտակարգ միջոցների: Ինդիանայի նահանգապետ Մայք Բրաունը հայտարարել է ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի հետ ունեցած քննարկման մասին, որից հետո նախաձեռնվել է ԱՄՆ Արտակարգ իրավիճակների կառավարման դաշնային գործակալության (FEMA) արագացված ընթացակարգով աջակցության տրամադրումը:
Նահանգապետի որոշմամբ ներգրավվել են Ինդիանայի Ազգային գվարդիայի ստորաբաժանումները, որոնք հատուկ տեխնիկայով աջակցում են փրկարարներին Մարիոն շրջանում: Ինդիանապոլիսի քաղաքապետ Ջո Հոգսեթը հայտարարել է տեղական արտակարգ դրություն՝ ընդլայնելով քաղաքային ծառայությունների լիազորությունները բնակչության անվտանգությունն ապահովելու համար:
FEMA-ի աջակցությունն ուղղվելու է առաջնահերթ փրկարարական աշխատանքներին, իսկ հետագայում նախատեսվում է ֆինանսական միջոցներ հատկացնել ջրամաքրման կայանների, կամուրջների և ճանապարհային ցանցի վերականգնման համար:
Հիդրոլոգիական կանխատեսումներ և ապագա անելիքներ
Չնայած Ուայթ ռիվերի վերին հոսանքներում (Մանսի, Էնդերսոն) ջրի մակարդակն օգոստոսի 15-ի երեկոյան սկսել է նվազել, ջրային ալիքը շարժվում է դեպի հարավ-արևմուտք՝ սպառնալով Սպենսեր և Սենթերթոն համայնքներին: Օդերևութաբանների կանխատեսումներով՝ առաջիկա օրերին տարածաշրջան կթափանցի սառը մթնոլորտային ճակատ, ինչը կհանգեցնի տեղումների դադարեցմանը:
Այս աղետը նորից օրակարգ է բերում քաղաքաշինական պլանավորման, ջրահեռացման համակարգերի հզորացման և ջրհեղեղների կանխարգելման ենթակառուցվածքների վերանայման հարցը, քանի որ հարյուրամյա ռեկորդների գերազանցումը վկայում է կլիմայական նոր մարտահրավերների մասին: