Դաշնային կարգավորումներ և 7-OH կրատոմի շուկա
2026 թվականի նոյեմբերի 13-ի դրությամբ՝ ԱՄՆ դաշնային իշխանությունները նախապատրաստվում են խստացնել 7-հիդրոքսիմիտրագինինի (7-OH) բարձր խտությամբ արտադրանքի նկատմամբ վերահսկողությունը։ Թմրամիջոցների դեմ պայքարի վարչությունը (DEA)՝ հիմնվելով Առողջապահության և սոցիալական ծառայությունների դեպարտամենտի (HHS) հոկտեմբերի 9-ի հանձնարարականի վրա, փոխում է իր ռազմավարությունը՝ կենտրոնանալով 7-OH և միտրագինին պսևդոինդոքսիլ (MGPI) պարունակող կոնցենտրատների վրա։ Այս քայլը հետևում է կրատոմի շուրջ տարիներ տևած բանավեճերին, որը ստացվում է սուրճի ընտանիքին պատկանող ծառից և ներկայումս վաճառվում է գազալցակայաններում ու մասնագիտացված խանութներում՝ տարբեր ձևաչափերով՝ հաբերից մինչև շոկոլադներ։
Կարգավորման գործընթացը սկսվել է 2026 թվականի օգոստոսին, երբ DEA-ն սկզբնապես նախաձեռնեց MGM-15, MGM-16 և MGPI կիսասինթետիկ օփիոիդները «Վերահսկվող նյութերի մասին» օրենքի ներքո դասելու գործընթացը։ Այս առաջարկը հանդիպեց «Ամերիկյան կրատոմի ասոցիացիայի» կոշտ դիմադրությանը, որը պնդում էր, որ նման լայն սահմանափակումները անմիտ կերպով քրեականացնում են բնական կրատոմի արտադրանքները։ HHS-ի հետագա հանձնարարականը թույլ տվեց DEA-ին հստակեցնել մոտեցումը՝ նշելով, որ իրենց նպատակը ոչ թե բուսական կրատոմի արգելումն է, այլ վտանգավոր, արհեստականորեն խտացված նյութերի կարգավորումը, որոնք կապված են կախվածության լուրջ խնդիրների հետ։
Հանրային առողջապահական մարտահրավերներ
NPR-ի հաղորդմամբ՝ 2015-2025 թվականների ընթացքում թունաբանական կենտրոններ կատարված զանգերի թիվը, որոնք կապված են եղել կրատոմի հետ, աճել է մոտ 1200%-ով։ Վիրջինիայի համալսարանի բժշկական դպրոցի պրոֆեսոր Քրիս Հոլստեգը նշում է, որ հետազոտողները ցնցված էին արձանագրված տվյալներից, այդ թվում՝ 233 մահվան դեպքերից, որոնք ասոցացվել են կրատոմի օգտագործման հետ։ Թեև շատերը պնդում են, որ կրատոմը օգնում է նվազեցնել ցավը կամ հաղթահարել օփիոիդային կախվածությունը, մասնագետները նախազգուշացնում են, որ 7-OH-ի կոնցենտրացված տարբերակները գործում են օփիոիդների նման և առաջացնում են ծանր կախվածություն։
Առողջապահության ազգային ինստիտուտի (NIDA) ավագ հետազոտող Դեյվիդ Էպշտեյնը ընդգծում է, որ 7-OH-ի օգտագործումը հաճախ հանգեցնում է ֆիզիկական կախվածության, որն ավելի վտանգավոր է, քան սովորական կրատոմի տերևների օգտագործումը։ Որոշ օգտատերեր հայտնում են, որ ստիպված են լինում օգտագործել նյութը գիշերվա ընթացքում՝ դադարեցման ախտանիշներից (աբստինենցիա) խուսափելու համար։ Սա ցույց է տալիս, որ շուկայում առկա արտադրանքի անվերահսկելիությունը և ոչ հստակ մակնշումը լուրջ սպառնալիք են ստեղծում սպառողների համար։
Շահագրգիռ կողմերի տեսակետները
Իրավիճակը մնում է լարված, քանի որ շահագրգիռ կողմերը պայքարում են իրավական դաշտում։ Մի կողմից, կան մարդիկ, ինչպես Անժելա Ուիլսոնը Դելավերից, ովքեր պնդում են, որ 7-OH-ն իրենց միակ միջոցն է քրոնիկ ցավերը կառավարելու համար, քանի որ չունեն առողջապահական ապահովագրություն։ Այնուամենայնիվ, հանրային առողջապահության ոլորտի պաշտոնյաները շեշտում են, որ անվերահսկելի շուկայում սպառողները հաճախ օգտագործում են չափաբաժիններ, որոնք տասնապատիկ գերազանցում են անվտանգ սահմանները՝ հանգեցնելով առողջական կրիտիկական վիճակների։
Ավելին, հետազոտողները նշում են, որ 7-OH արտադրանքի մեջ պարունակվող նյութերի իրական քանակությունը հաճախ անհայտ է կամ սխալ մակնշված։ Վաշինգտոնի համալսարանի «Կախվածությունների և թմրամիջոցների ինստիտուտի» (ADAI) տվյալներով՝ 7-OH արտադրանքները կարող են լինել 100 անգամ ավելի խտացված, քան բնական կրատոմում առկա նյութերը։ Քանի որ այս նյութերը չեն անցնում դեղագործական որակի վերահսկողություն, հաճախորդները հաճախ անգիտակցաբար օգտագործում են տարբեր օփիոիդային միացություններ։
Վերջնական հաշվով, DEA-ի և HHS-ի նպատակն է սահմանափակել հենց այդ վտանգավոր, արհեստականորեն խտացված միացությունները։ Թեև ոմանց համար սա դիտվում է որպես «կյանքը փոխող» միջոց, բժշկական հանրությունը մտահոգված է աճող կախվածության և շտապ օգնության կանչերի թվով։ Դաշնային կարգավորիչները շարունակում են գտնել հավասարակշռություն բուսական կրատոմի թերապևտիկ կիրառման և սինթետիկ խտանյութերի բարձր ռիսկայնության միջև՝ փորձելով կանխել հետագա մահացու դեպքերը և կախվածության տարածումը։