Հյուսիսամերիկյան առևտրային իրողությունների վերափոխումը
Հյուսիսամերիկյան առևտրային համակարգը, որը ժամանակին ձևավորվել էր NAFTA-ի համագործակցային ոգով, թևակոխում է խորը անորոշության շրջան։ Geopolitical Monitor-ի վերլուծության համաձայն՝ USMCA-ն (ԱՄՆ-Մեքսիկա-Կանադա համաձայնագիրը) ներկայումս գտնվում է «լիմինալ, զոմբիանման վիճակում», քանի որ Թրամփի երկրորդ վարչակազմը որդեգրել է կոշտ նեոմերկանտիլիստական օրակարգ։ Առաջնորդվելով ընտրական նպատակներով և ամերիկյան արդյունաբերական միջուկը վերակենդանացնելու ձգտմամբ՝ Վաշինգտոնը գնալով ավելի է օգտագործում փոխկախվածությունը որպես զենք՝ սպառնալով լուծարել առևտրային պայմանագրերը՝ գործարքային շահեր ստանալու համար։ Թեև հիմնական տնտեսագետները պնդում են, որ Մեքսիկայից և Կանադայից անջատվելու ծախսերը կգերազանցեն օգուտները, Սպիտակ տունը, կարծես, պատրաստ է ազգային անվտանգությունը և «MAGAnomics»-ը վեր դասել ավանդական ազատ շուկայական ինտեգրումից։
Չինաստանի մատակարարման շղթաների ռազմավարությունը
Ի տարբերություն Արևմուտքում նկատվող պրոտեկցիոնիստական միտումների՝ Չինաստանն ակտիվորեն խթանում է իր դերը որպես գլոբալ առևտրի կայունացնող գործոն։ 2026 թվականի հունիսի 22-ին Պեկինում մեկնարկած Մատակարարման շղթաների չինական միջազգային ցուցահանդեսը (CISCE) հարթակ է դարձել 85 երկրների 670 ցուցադրողների համար։ Xinhua-ն հաղորդում է, որ Պեկինը ցուցահանդեսը ներկայացնում է որպես բացության և բազմակողմանիության հանձնառություն՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով արհեստական բանականության, վերականգնվող էներգիայի և էլեկտրական մարտկոցների ոլորտներին։ Շեշտադրելով «մատակարարման շղթաների դիմակայունությունը»՝ Չինաստանը ձգտում է գրավել միջազգային գործընկերներին՝ Ղազախստանից մինչև իտալական տարածաշրջանային ասոցիացիաներ, որոնք փնտրում են այլընտրանքներ ներկայումս արևմտյան շուկաներին պատուհասած անկայունությանը։
Վերլուծություն. Աշխարհաքաղաքական ռիսկերը
Հյուսիսամերիկյան մեկուսացման և չինական մատակարարման շղթաների ընդլայնման միջև եղած տարբերությունը նշանավորում է ավելի լայն անցում դեպի զրոյական գումարով և ուժի վրա հիմնված գլոբալ կարգ։ Հյուսիսային Ամերիկայում ԱՄՆ-ի, Մեքսիկայի և Կանադայի հարաբերությունները վերասահմանվում են որպես «տնտեսաաշխարհագրական Grossraum»՝ ԱՄՆ-ի կողմից ղեկավարվող պարագիծ, որը նախատեսված է ռազմավարական արդյունաբերական մատակարարման շղթաները պաշտպանելու և չինական ներդրումները զսպելու համար։ Մեքսիկայի էլիտան փորձում է օգտագործել այս տեղաշարժը «Մեքսիկա պլանի» միջոցով՝ հույս ունենալով բարձրացնել իր արդյունաբերական բարդությունը ամերիկյան «nearshoring»-ի ներքո։ Այնուամենայնիվ, «իրավական պատերազմի» (lawfare) և ուժային միջամտության վտանգը, հատկապես «Հյուսիսամերիկյան թմրապատերազմի» համատեքստում, շարունակում է սպառնալ այս առևտրային հարաբերությունների կայունությանը։
Միաժամանակ, Եվրամիությունը բախվում է սեփական ճնշումներին՝ Չինաստանի հետ ունենալով 300 միլիարդ եվրոն գերազանցող առևտրային դեֆիցիտ։ South China Morning Post-ի վերլուծաբանները նշում են, որ ԵՄ-ն և Չինաստանը պետք է հասնեն «մեծ գործարքի»՝ փոխադարձաբար կործանարար առևտրային պատերազմից խուսափելու համար։ Բոլոր հիմնական ուժերի համար հիմնական մարտահրավերը մնում է նույնը՝ հավասարակշռել տնտեսական փոխկախվածության իրողությունները ազգային ինքնիշխանության և ռազմավարական ինքնավարության նկատմամբ աճող պահանջարկի հետ։

