Եմենի իրանամետ «Անսար Ալլահ» շարժումը (հութիները) ուղղակի սպառնալիքներ է հնչեցրել միջազգային նավագնացային ընկերությունների հասցեին՝ հայտարարելով, որ Սաուդյան Արաբիայի կարմիրծովյան նավահանգիստներն օգտագործող լցանավերը կարող են թիրախավորվել։ Ինչպես հաղորդում են «The Guardian» և «CNBC» պարբերականները, այս նախազգուշացումը հաջորդել է հութիների կողմից Սաուդյան Արաբիայի դեմ ռազմածովային շրջափակում հայտարարելու որոշմանը և արդեն իսկ հանգեցրել է ռեգիոնալ լարվածության կտրուկ սրման։
Սպառնալիքի լրջությունն ընդգծվում է նրանով, որ այս շաբաթ Չինաստանի և Հնդկաստանի համար սաուդյան հում նավթ տեղափոխող առնվազն երեք լցանավեր հարկադրված փոխել են իրենց ուղղությունը՝ հեռանալով Կարմիր ծովի մուտքի մոտ գտնվող հութիների վերահսկողության տակ գտնվող ափերից և ուղղվելով դեպի Սուեզի ջրանցք։ Հութիների ներկայացուցիչները հայտարարել են, որ ընդհանուր առմամբ վեց նավ արդեն փոխել է կուրսը։
Էներգետիկ շուկայի արձագանքը և տնտեսական վտանգները
Հութիները երկուշաբթի օրը նավագնացային ընկերություններին ուղարկված էլեկտրոնային նամակներում խստորեն հորդորել են չիրականացնել բեռնում կամ բեռնաթափում Սաուդյան Արաբիայի նավահանգիստներում՝ նշելով, որ նման գործունեությունը կարող է հանգեցնել թիրախավորման «իրենց հասանելիության ցանկացած վայրում»։
Այս զարգացումների ֆոնին Brent տեսակի նավթի սեպտեմբերյան ֆյուչերսների գինն աճել է 1,1%-ով՝ հասնելով բարելի համար 90,20 դոլարի, իսկ ամերիկյան WTI տեսակի նավթի օգոստոսյան ֆյուչերսներն աճել են մինչև 84,13 դոլար։
«Rystad Energy» վերլուծական կենտրոնի աշխարհաքաղաքական վերլուծության բաժնի ղեկավար Խորխե Լեոնը նշել է, որ հութիների սպառնալիքը վտանգի տակ է դնում Սաուդյան Արաբիայի օրական շուրջ 2,5 միլիոն բարել նավթի արտահանումը։ Ներկայումս, երբ Հորմուզի նեղուցով երթևեկությունը գրեթե կանգնած է ԱՄՆ-Իրան հակամարտության պատճառով, Սաուդյան Արաբիայի արտահանման հիմնական հույսը մնում է «Արևելք-Արևմուտք» խողովակաշարը (Petroline) և Կարմիր ծովի տերմինալները, որոնք այժմ հայտնվել են հարվածի տակ։
Ռազմական գործողությունները և դիվանագիտական ջանքերը
Ատլանտյան խորհրդի (Atlantic Council) Մերձավոր Արևելքի հարցերով փորձագետ Էլիսոն Մայնորի խոսքով՝ հութիների մտադրությունը ենթադրում է, որ ցանկացած նավ, որն այցելում է սաուդյան նավահանգիստներ, կարող է հայտնվել նշանառության տակ։ Թեև նախկինում հութիները համաձայնություններ ունեին Չինաստանի և Ռուսաստանի հետ՝ նրանց նավերի անվտանգ անցումն ապահովելու համար, այժմ նրանք կարող են հրաժարվել այդ պայմանավորվածություններից, եթե չինական նավերը տեղափոխեն սաուդյան նավթ։
ԱՄՆ զինված ուժերի կենտրոնական հրամանատարությունը (CENTCOM) հայտարարել է, որ նոր հարվածներ է հասցրել Իրանի տարածքում գտնվող ռազմական հրամանատարական կենտրոններին, հակաօդային պաշտպանության համակարգերին և անօդաչուների արձակման կայաններին։ Միևնույն ժամանակ, Իրանը հարվածներ է հասցրել տարածաշրջանում ԱՄՆ դաշնակիցներին. Քուվեյթը հայտնել է ջրազրկման և էներգետիկ կայանների թիրախավորման մասին, իսկ Հորդանանը հայտարարել է իրանական 5 անօդաչու թռչող սարք և 3 հրթիռ խոցելու մասին։
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը, Սպիտակ տանը հանդիպելով Լիբանանի նախագահ Ժոզեֆ Աունի հետ, հայտարարել է, որ Վաշինգտոնը ստիպված կլինի «լուծել հարցերը», եթե հութիներն անցնեն գործողությունների։ Զուգահեռաբար, միջնորդները փորձում են կողմերին ներկայացնել 10-օրյա զինադադարի առաջարկ՝ իրավիճակը դեէսկալացնելու նպատակով։ ԱՄՆ պետքարտուղար Մարկո Ռուբիոն հաստատել է, որ Վաշինգտոնը բաց է բանակցությունների համար, սակայն դրանք պետք է լինեն «իրական»։