ԿՈՒՊԵՐՏԻՆՈ — Երեքշաբթի օրը՝ 2026 թվականի սեպտեմբերի 1-ին, Ջոն Թերնուսը պաշտոնապես ստանձնեց Apple ընկերության գլխավոր տնօրենի (CEO) պաշտոնը՝ եզրափակելով Թիմ Կուկի 15-ամյա պատմական ղեկավարման դարաշրջանը։ Կուկը, ում օրոք տեխնոլոգիական հսկայի շուկայական կապիտալիզացիան հասավ ռեկորդային 4,6 տրիլիոն դոլարի, ստանձնում է տնօրենների խորհրդի գործադիր նախագահի պաշտոնը։ Ինչպես հաղորդում են TechCrunch-ը և ABC News-ը, սա ընկերության պատմության մեջ ընդամենը երրորդ ղեկավարական փոփոխությունն է ընթացիկ հազարամյակում, ինչը ընդգծում է Apple-ի հավատարմությունը կորպորատիվ կայունությանը։
51-ամյա Թերնուսը, ով նախկինում զբաղեցնում էր սարքավորումների նախագծման և ճարտարագիտության (Hardware Engineering) ավագ փոխնախագահի պաշտոնը, ստանձնում է ղեկավարումը բացառիկ պատասխանատու փուլում։ Առաջիկա շաբաթ նա առաջին անգամ հանդես կգա Apple Park-ում կայանալիք iPhone-ի նոր մոդելների ամենամյա շնորհանդեսին որպես ընկերության ղեկավար։ Սակայն արտադրանքի ներկայացումից անդին, նրա առջև ծառացած է ավելի բարդ խնդիր՝ համադրել Apple-ի ճարտարագիտական հզորությունը արհեստական բանականության (AI) արագընթաց զարգացման և գլոբալ մատակարարման շղթաների վերափոխման հետ։
25-ամյա ուղի Apple Silicon-ից մինչև գլխավոր տնօրենի պաշտոն
Թերնուսը Apple-ում աշխատում է շուրջ 25 տարի։ Նա ընկերությանը միացել է 2001 թվականին որպես արտադրանքի դիզայնի թիմի ճարտարագետ՝ Փենսիլվանիայի համալսարանի ճարտարագիտական ֆակուլտետն ավարտելուց կարճ ժամանակ անց։ 2013 թվականին նա նշանակվել է аппаратային ճարտարագիտության փոխնախագահ, իսկ 2021 թվականին՝ ավագ փոխնախագահ՝ հաշվետու լինելով անմիջապես Թիմ Կուկին։
Apple-ում իր գործունեության ընթացքում Թերնուսը ղեկավարել է այնպիսի առանցքային նախագծերի ճարտարագիտական մշակումը, ինչպիսիք են Mac համակարգիչները, iPhone-ը, iPad-ը, AirPods-ը, Apple Watch-ը և Vision Pro-ն։ Նա վճռորոշ դեր է ունեցել Intel պրոցեսորներից սեփական Apple Silicon չիպերին անցնելու ռազմավարական գործընթացում։ Վերջերս նա նաև ղեկավարել է MacBook Neo մոդելի ստեղծումը, որն օգտագործում է iPhone-ի չիպային ճարտարապետությունը՝ ապահովելով մատչելի գին առանց որակի կորստի։
Թերնուսը 15 տարով երիտասարդ է Թիմ Կուկից, ինչը ցույց է տալիս Apple-ի տնօրենների խորհրդի ձգտումը՝ ապահովելու երկարաժամկետ ղեկավարում առաջիկա տասնամյակների համար։ Իր աշխատանքային փիլիսոփայության մեջ նա մշտապես ընդգծում է արտադրանքի յուրաքանչյուր դետալի նկատմամբ կատարյալ ուշադրությունը և կորպորատիվ համեստությունը։
Արհեստական բանականության մարտահրավերը և աշխարհաքաղաքականությունը
Նոր գլխավոր տնօրենի առաջնահերթ խնդիրը լինելու է Apple-ի դիրքերի ամրապնդումը արհեստական բանականության ոլորտում։ AI-ի զարգացումը փոխել է տեխնոլոգիական ոլորտի դիմագիծը, և Apple-ը ստիպված է արագացնել Siri օգնականի վերափոխումը, որը մասամբ հիմնվելու է Google-ի Gemini մոդելների վրա՝ միաժամանակ պահպանելով օգտատերերի տվյալների գաղտնիության խիստ չափանիշները։
Բացի տեխնոլոգիական վերազինումից, Թերնուսը ստիպված է լինելու կառավարել միջազգային մատակարարման շղթաները, հիշողության չիպերի թանկացման ռիսկերը և քաղաքական հարաբերությունները։ Թիմ Կուկը տարիներ շարունակ արդյունավետ երկխոսություն է վարել ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի և այլ համաշխարհային առաջնորդների հետ՝ մեղմելով սակագնային ճնշումները։ Կուկի անցումը գործադիր նախագահի պաշտոնին հնարավորություն կտա պահպանել այդ քաղաքական կապերը, մինչ Թերնուսը կկենտրոնանա արտադրանքի և տեխնոլոգիական ճարտարագիտության վրա։