Տնտեսագետ Նուրիել Ռուբինին, ով հայտնի է 2008 թվականի համաշխարհային ֆինանսական ճգնաժամի վերաբերյալ իր ճշգրիտ կանխատեսումներով, ներկայացրել է արհեստական բանականության (ԱԲ) երկարաժամկետ տնտեսական ազդեցության իր տեսլականը: Bloomberg TV-ին տված հարցազրույցում Ռուբինին պնդել է, որ ԱԲ-ն և ռոբոտատեխնիկան մարդկության պատմության մեջ ամենախոշոր տեխնոլոգիական հեղափոխության շեմին են, որը հաջորդ 20-25 տարիների ընթացքում արմատապես կվերափոխի գլոբալ աշխատաշուկան:
Տնտեսական աճի հեռանկարներ
Ռուբինիի կանխատեսումների համաձայն՝ չնայած աշխատուժի զգալի մասի փոխարինմանը, տեխնոլոգիական այս անցումը կդառնա տնտեսական աճի հզոր խթան: Նա կանխատեսում է, որ համաշխարհային ՀՆԱ-ի աճը, որը ներկայումս տատանվում է 2-4%-ի սահմաններում, մինչև 2040 թվականը կարող է հասնել 6%-ի, իսկ 2050 թվականին՝ 10%-ի: Ռուբինին այս սցենարը համարում է «լավատեսական»՝ հիմնվելով արտադրողականության աննախադեպ աճի և այն իրողության վրա, որ մեքենաները կկատարեն աշխատանքի հիմնական մասը:
Համընդհանուր բազային եկամուտ
Ռուբինիի թեզի առանցքը այն է, որ ավանդական քաղաքական միջոցառումները, ինչպիսիք են կենսաթոշակային տարիքի բարձրացումը, բավարար չեն լինի ԱԲ-ի պատճառած կառուցվածքային փոփոխությունները հաղթահարելու համար: Նրա կարծիքով՝ կառավարությունները ստիպված կլինեն ներդնել համընդհանուր բազային եկամուտ (ՀԲԵ)՝ սոցիալական կայունությունն ապահովելու և ԱԲ-ի միջոցով ստեղծված հարստությունը վերաբաշխելու համար:
«Բնակչության մեծ մասը առաջիկա 20-25 տարում կփոխարինվի ԱԲ-ով և ռոբոտներով», – նշել է Ռուբինին: Նա առաջարկում է երկու ճանապարհ. կա՛մ հարկել ԱԲ-ի շահառուներին և վերաբաշխել միջոցները, կա՛մ կառավարությունների կողմից տեխնոլոգիական ընկերություններում սեփականության մասնաբաժիններ ձեռք բերել, ինչը նա որակում է որպես սոցիալիզմի ձև:
Սոցիալական և քաղաքական հետևանքներ
Ռուբինին շեշտում է, որ այս փոփոխությունները չեն լինելու միանգամից, սակայն դրանք դարձնում են անխուսափելի այն հարցը, թե ինչպես պետք է հասարակությունը կիսի եկամուտներն ու հնարավորությունները: Քանի որ ԱՄՆ սոցիալական ապահովության համակարգի նման կառույցները բախվում են ֆինանսական դժվարությունների, Ռուբինին կարծում է, որ աշխատանքի և եկամտի միջև եղած ավանդական կապը վերանայման կարիք ունի: Այս հարցը արդեն իսկ քննարկման առարկա է դարձել նաև OpenAI-ի և տեխնոլոգիական ոլորտի այլ առաջատարների շրջանում: