Rocket Lab USA Inc.-ը (NASDAQ: RKLB) 2026 թվականի հուլիսի 27-ին հայտարարեց իր պատմության մեջ ամենախոշոր պայմանագրի մասին․ ԱՄՆ Ռազմատիեզերական ուժերի Տիեզերական համակարգերի հրամանատարությունը ընկերությանը հատկացրել է 266 միլիոն դոլարի պատվեր: Չնայած հայտարարությունից անմիջապես հետո բաժնետոմսերի նախաշուկայական աճին, երեքշաբթի օրը Rocket Lab-ի արժեթղթերը ենթարկվեցին շուկայական ընդհանուր ճնշմանը՝ նվազելով 9,55%-ով և փակվելով 60,55 դոլարի մակարդակում: Այս անկումը ցույց է տալիս հստակ խզում ընկերության ռազմավարական հաջողությունների և տիեզերական ոլորտի բաժնետոմսերի ընդհանուր վաճառքի ալիքի միջև:
Պաշտպանական համաձայնագիրը ամրապնդում է Rocket Lab-ի դիրքերը ենթաուղեծրային արձակումների շուկայում՝ միաժամանակ մեծացնելով նրա դերը ԱՄՆ ազգային անվտանգության ծրագրերում: Այնուամենայնիվ, ներդրողների ոգևորությունը մարեց SpaceX-ի IPO-ից հետո արձանագրված անկման, առաջիկա սահմանափակումների ավարտի (lockup) և Iridium Communications-ի՝ 8 միլիարդ դոլարով գնման գործարքի շուրջ առկա մտահոգությունների պատճառով:
Ռազմատիեզերական ուժերի խոշոր պայմանագիրը և բազմամյա պատվերների ծավալը
Ֆիքսված գնով կնքված պայմանագիրն անմիջականորեն ընդլայնում է Rocket Lab-ի HASTE (High-altitude Autonomous Testing Capabilities) ենթաուղեծրային ծրագիրը: Համաձայնագիրը նախատեսում է 12 հաստատուն ենթաուղեծրային արձակում՝ ևս 6 լրացուցիչ առաքելության հնարավորությամբ, ինչը ընդհանուր ծավալը հասցնում է մինչև 18 արձակման՝ մինչև 2028 թվականի դեկտեմբերի 31-ը: Արձակումները հիմնականում իրականացվելու են Ալյասկայի Կոդիակ կղզում գտնվող Խաղաղօվկիանոսյան տիեզերական կենտրոնից (Pacific Spaceport Complex):
Պաշտոնական տվյալների համաձայն, պայմանագրով նախատեսված առաջին առաքելությունը նախատեսված է ոչ շուտ, քան 2026 թվականի վերջին: Rocket Lab-ի գլխավոր գործադիր տնօրեն Փիթեր Բեքը հաստատել է, որ այս առաքելություններն ուղղակիորեն աջակցելու են ԱՄՆ Պաշտպանության նախարարության Space-Based Interceptor ծրագրին՝ Golden Dome ազգային պաշտպանական նախաձեռնության շրջանակում՝ Raytheon ընկերության (RTX Corp.-ի ստորաբաժանում) հետ համագործակցությամբ:
Հիպերձայնային և հակահրթիռային պաշտպանության փորձարկումների համար երկարաժամկետ պատվերներ ապահովելով՝ Rocket Lab-ը նվազեցնում է իր կախվածությունը առևտրային արբանյակների տատանվող շուկայից: Վերլուծաբանները նշում են, որ բազմամյա այս պայմանագիրը կայուն և բարձր շահութաբերությամբ եկամուտների հոսք է ապահովում մինչև 2028 թվականը, ինչը կօգնի ֆինանսավորել ավելի խոշոր ուղեծրային հրթիռի մշակումը:
Ոլորտային անկումը և SpaceX-ի IPO-ից հետո առաջացած ճնշումը
Չնայած ռազմական պատվերի պատմական ծավալին, երեքշաբթի օրը շուկայական տրամադրությունները բացասական էին: Տիեզերական ոլորտի բաժնետոմսերի ընդհանուր անկումը հիմնականում պայմանավորված էր SpaceX-ի (NASDAQ: SPCX) արժեթղթերի էժանացմամբ: SpaceX-ի բաժնետոմսերը նվազեցին 3%-ով՝ հասնելով 109,96 դոլարի, ինչը 30%-ով ցածր է հունիսի 12-ին կայացած IPO-ի 135 դոլար մեկնարկային գնից: Շուկայի մասնակիցները մտահոգված են օգոստոսի 6-ին սպասվող արգելափակման ժամկետի (lockup) ավարտով, ինչը կարող է շուկա դուրս բերել ինսայդերական բաժնետոմսերի մեծ ծավալ:
Այս անկումը տարածվեց ոլորտի մյուս ընկերությունների վրա՝ անկախ նրանց գործառնական հաջողություններից: AST SpaceMobile-ի (NASDAQ: ASTS) բաժնետոմսերն ընկան 7%-ով՝ հասնելով 54,09 դոլարի, չնայած ընկերությունը հաստատել էր օգոստոսի 5-ին SpaceX Falcon 9 հրթիռով BlueBird 11-13 արբանյակների արձակման ամսաթիվը: Procure Space ETF-ը (NASDAQ: UFO), որտեղ Rocket Lab-ը կազմում է 5%, իսկ AST SpaceMobile-ը՝ 3,5%, նույնպես արձանագրեց 2% անկում:
Իրավիճակն ավելի բարդացավ այն տեղեկատվությունից հետո, որ ԱՄՆ Կոնգրեսի վեց ներկայացուցիչներ ձեռք են բերել SpaceX-ի բաժնետոմսեր 182,000-ից 480,000 դոլար ընդհանուր ծավալով, որոնք այժմ գտնվում են վնասաբեր գոտում:
Գնման գործարքը, բաժնետոմսերի լուծարման ռիսկերն ու ինսայդերական վաճառքները
Բացի մակրոտնտեսական գործոններից, Rocket Lab-ը բախվում է նաև ներքին մարտահրավերների, որոնք վերջին երկու ամիսներին հանգեցրել են բաժնետոմսերի 55% անկման՝ մայիսյան 151,00 դոլար առավելագույն ցուցանիշից: Ներդրողների հիմնական մտահոգությունը Iridium Communications-ի (NASDAQ: IRDM) 8 միլիարդ դոլարով սպասվող գնման գործարքն է: Գործարքն իրականացնելու համար Rocket Lab-ը պետք է ապահովի շուրջ 3,6 միլիարդ դոլարի կամրջային ֆինանսավորում և թողարկի նոր բաժնետոմսեր, ինչը առաջացնում է առկա բաժնետերերի մասնաբաժինների էրոզիայի (dilution) ռիսկ:
Բացի այդ, պաշտոնական հաշվետվությունները ցույց են տալիս ընկերության ղեկավարության, այդ թվում՝ գլխավոր գործադիր տնօրեն Փիթեր Բեքի կողմից բաժնետոմսերի վաճառքի փաստեր: Տեխնիկական վերլուծության համաձայն, RKLB-ի բաժնետոմսերը գտնվում են 20-օրյա միջինից ($77.98) 20,1%-ով ցածր, սակայն Relative Strength Index (RSI) ցուցանիշը մոտենում է 30-ի մակարդակին, ինչը վկայում է գերվաճառված վիճակի մասին՝ $56.00 աջակցման գոտու մոտ:
Երկարաժամկետ ֆինանսական ցուցանիշները և Neutron հրթիռի մեկնարկը
Չնայած կարճաժամկետ տատանումներին, Rocket Lab-ի հիմնական ֆինանսական ցուցանիշները պահպանում են աճի դինամիկան: 2026 ֆինանսական տարվա առաջին քառորդում ընկերությունն արձանագրել է ռեկորդային՝ 200,3 միլիոն դոլարի հասույթ, ինչը 63,5%-ով ավելի է նախորդ տարվա նույն ժամանակահատվածի համեմատ: Ռազմատիեզերական ուժերի 266 միլիոն դոլարի նոր պայմանագիրը ընկերության ընդհանուր պատվերների ծավալը (backlog) հասցնում է շուրջ 2,2 միլիարդ դոլարի:
Ուոլ Սթրիթի վերլուծաբանները շարունակում են դրական գնահատել ընկերության հեռանկարները: Citizens վերլուծական ընկերությունը պահպանել է «Market Outperform» վարկանիշը՝ 130 դոլար թիրախային գնով, ხოლო ընդհանուր համասեռ կանխատեսումը պահպանում է «Strong Buy» գնահատականը՝ 113 դոլար միջին թիրախային գնով: Վերլուծաբանները ընդգծում են, որ HASTE ծրագրից ստացվող կայուն եկամուտները կաջակցեն միջին բեռնատարողության Neutron հրթիռի մշակմանը, որի առաջին արձակումը նախատեսված է 2026 թվականի չորրորդ քառորդում: