Շուկայական գնահատման պատմական ռեկորդներ
S&P 500 ֆոնդային ինդեքսը հասել է գնահատման աննախադեպ մակարդակների, ինչը ստիպում է շուկայի մասնակիցներին զգուշորեն գնահատել աճի կայունությունը։ The Motley Fool-ի տվյալներով՝ վերջին տասնամյակի ընթացքում ինդեքսը գրանցել է մոտ 250% ընդհանուր եկամտաբերություն՝ տարեկան մոտ 13.4% բարդ տոկոսադրույքով։ Միայն վերջին մեկ տարվա ընթացքում շուկան աճել է գրեթե 23%-ով, ինչը մեծապես պայմանավորված է արհեստական բանականության ոլորտում տեղի ունեցած զարգացումներով։
Այս աճը, չնայած իր դրական արդյունքներին, ուշադրություն է հրավիրում Shiller CAPE գործակցի վրա (գնի և շահույթի ցիկլային ճշգրտված հարաբերակցություն)։ Այս ցուցանիշը, որը համեմատում է ինդեքսի ընթացիկ գինը վերջին 10 տարվա գնաճով ճշգրտված շահույթի հետ, ունի 155 տարվա պատմական տվյալների բազա։ Ներկայումս CAPE գործակիցը վկայում է այն մասին, որ ներդրողները կորպորատիվ շահույթի յուրաքանչյուր դոլարի համար վճարում են պատմականորեն ամենաբարձր գներից մեկը։
Պատմական համատեքստ և ռիսկեր
Ներկայիս ցուցանիշները նախկինում գրանցվել են միայն երկու անգամ՝ 1920-ականների վերջին՝ Մեծ դեպրեսիայից առաջ, և 2000-ականների սկզբին՝ դոտ-քոմերի փլուզումից առաջ։ Պատմական միջինը կազմում է 17, ինչը ներկայիս ցուցանիշները դասում է բացառիկ բարձր մակարդակի։
Ֆինանսական վերլուծաբանները նշում են, որ թեև CAPE գործակիցը արժեքավոր գործիք է գնահատման համար, այն չի հանդիսանում շուկայի փլուզման կանխատեսման միջոց։ Բարձր գնահատումները կարող են երկար ժամանակ պահպանվել, իսկ պատմական զուգահեռները չեն երաշխավորում անցյալի սցենարների կրկնությունը։ Շուկայական ուղղումները կարող են տեղի ունենալ, սակայն դրանց ժամկետները մնում են անկանխատեսելի։
Ներդրողների համար խորհուրդ է տրվում կենտրոնանալ երկարաժամկետ հեռանկարների վրա՝ խուսափելով կարճաժամկետ սպեկուլյատիվ աժիոտաժից։ Հիմնարար ամուր ցուցանիշներ ունեցող ընկերությունների վրա հիմնված պորտֆելները լավագույն միջոցն են շուկայական անկայունությունը հաղթահարելու համար։

