Ահաբեկչական սպառնալիքի նոր դարաշրջանը
Սեպտեմբերի 11-ի հարձակումներից 25 տարի անց, որոնք խլեցին շուրջ 3000 մարդու կյանք և արմատապես փոխեցին գլոբալ անվտանգության ճարտարապետությունը, ահաբեկչության բնույթը ենթարկվել է խորը փոխակերպման։ Atlantic Council-ի «Ահաբեկչության վիճակը 9/11-ից 25 տարի անց» զեկույցը փաստում է, որ չնայած «Ալ-Քաիդայի» և «Իսլամական պետության» (ԻՊ) կենտրոնացված ուժը նվազել է, սպառնալիքը դարձել է ավելի բարդ, տեղայնացված և տեխնոլոգիապես հագեցած։
ԱՄՆ-ի կողմից սկսված «ահաբեկչության դեմ պատերազմը» հանգեցրեց հետախուզական և հայրենի անվտանգության կառույցների ընդլայնմանը, սակայն, ըստ փորձագետների, այն հաճախ չուներ հստակ սահմանված նպատակներ։ Atlantic Council-ի ավագ գիտաշխատող Օմեր Ռաֆիկը նշում է, որ թեև ձեռք են բերվել մարտավարական հաջողություններ, մարդկային կորուստները հսկայական են եղել՝ ավելի քան 900,000 զոհ, այդ թվում՝ ավելի քան 7000 ամերիկացի զինծառայող։
Թվային ցանցերի վտանգը
Մինչև 2001 թվականը ահաբեկչական խմբավորումները հիմնականում կենտրոնացված էին և կարողանում էին բարդ հարձակումներ կազմակերպել հեռավոր թիրախների վրա։ Այսօր այդ մոդելը փոխվել է․ ահաբեկչական ցանցերն ավելի ապակենտրոնացված են և սերտորեն կապված են տեղական հակամարտությունների, ստվերային տնտեսության և տարածաշրջանային վեճերի հետ։ Համացանցը և սոցիալական մեդիան հեշտացրել են արմատականացման գործընթացը՝ առանց կենտրոնական կառույցի ուղղակի հրամանների։
Այնուամենայնիվ, «Ալ-Քաիդան» և ԻՊ-ը շարունակում են ակտիվ մնալ՝ հարմարվելով նոր պայմաններին։ Փորձագետները հատկապես մտահոգված են Աֆղանստանով, որտեղ թալիբների իշխանության օրոք ստեղծվել է բարենպաստ միջավայր տարբեր ծայրահեղական խմբավորումների, այդ թվում՝ «Իսլամական պետություն – Խորասան» (IS-K) կառույցի համար։
Արհեստական բանականություն և նոր մարտահրավերներ
Ահաբեկչության դեմ պայքարի ապագան կախված է տեխնոլոգիական մարտահրավերներին արձագանքելուց։ Ահաբեկիչներն արդեն օգտագործում են արհեստական բանականությունը (ԱԲ)՝ քարոզչություն տարածելու, անդամներ հավաքագրելու և բարդ գործողությունների համար տեխնիկական արգելքները նվազեցնելու համար։ Բացի այդ, մատչելի անօդաչու սարքերը և կրիտիկական ենթակառուցվածքների խոցելիությունը կիբերհարձակումների նկատմամբ լուրջ սպառնալիք են ստեղծում։
Քանի որ ԱՄՆ-ի ռեսուրսներն ավելի ու ավելի են ուղղվում Չինաստանի և Ռուսաստանի հետ մրցակցությանը, փորձագետները զգուշացնում են, որ Հարավային Ասիայում և Աֆրիկայում ԱՄՆ ներկայության նվազումը կարող է խոչընդոտել նոր ծագող սպառնալիքների վաղ հայտնաբերմանը։