ԼՈՍ ԱՆՋԵԼԵՍ (Azat TV) – Կալիֆոռնիայում գրանցվել է կատաղած կենդանիների հայտնաբերման 28-ամյա ռեկորդ. այս տարի նահանգում հայտնաբերվել է առնվազն 368 վարակված կենդանի, ինչի մասին հայտնել է SFGATE-ը։ Աճող ցուցանիշները համընկնում են ԱՄՆ Հիվանդությունների վերահսկման և կանխարգելման կենտրոնների (CDC) զգուշացման հետ, որոնք արձանագրել են հետխայթոցային բուժում ստացող անձանց կտրուկ ավելացում։
Իրավիճակը սրվել է այս ամիս Լոս Անջելեսի արվարձանում երկու հիվանդ ջրարջերի հայտնաբերմամբ, որոնք դրական արդյունք են տվել կատաղության թեստում։ Սրանք 1973 թվականից ի վեր առաջին ջրարջերն են, որոնց մոտ այս վիրուսն է հայտնաբերվել շրջանում, ինչն անհանգստություն է առաջացրել նոր վտանգավոր շտամի հնարավոր տարածման վերաբերյալ։
Հիվանդության բնույթը և բժշկական իրողությունները
Կատաղությունը մնում է եզակիորեն մահացու վիրուս, որը հարձակվում է կենտրոնական նյարդային համակարգի վրա և հասնում ուղեղին։ Կալիֆոռնիայի համալսարանի ինֆեկցիոն հիվանդությունների մասնագետ դոկտոր Մոնիկա Գանդին նշել է, որ սկզբնական գլխացավին հաջորդում են ցնցումներ, կաթված և նյարդաբանական արագ փոփոխություններ։ Երբ կլինիկական ախտանիշները զարգանում են, հիվանդությունը գրեթե 100 տոկոսով մահացու է մարդկանց և կենդանիների համար։
Այնուամենայնիվ, ժամանակին ստացված պատվաստումները և իմունոգլոբուլինի ներարկումները կարող են լիովին կանխել վիրուսի բազմացումը և փրկել կյանքը։ ԱՄՆ-ում հանրային առողջապահական լաբորատորիաները տարեկան ստուգում են շուրջ 100,000 կենդանի՝ հայտնաբերելով մոտ 4,000 վարակված առանձնյակ։ Կալիֆոռնիայում վերջին մահվան դեպքը գրանցվել էր 2024 թվականին, երբ Մերսեդ շրջանում արվեստի ուսուցչուհին վարակվել էր դասասենյակում չղջիկ բռնելուց հետո։
Վայրի բնության վարակների պատճառները
Նահանգային պաշտոնյաները հայտնում են, որ հայտնաբերված 368 դեպքերի ճնշող մեծամասնությունը բաժին է ընկնում չղջիկներին և սկունսներին (գիշատիչներին), որոնք Կալիֆոռնիայում վիրուսի հիմնական կրողներն են։ Կալիֆոռնիայի հանրային առողջության դեպարտամենտի խոսնակ Բեթ Դայնսը նշել է, որ չնայած վայրի բնության մեջ վարակների աճին, հանրության համար վտանգը դեռևս ցածր է մնում, և չկա որևէ ապացույց, որ վիրուսը դուրս է եկել սովորական կրողների պոպուլյացիաներից։
Միևնույն ժամանակ, Կալիֆոռնիայի գիտությունների ակադեմիայի գլխավոր գիտաշխատող Շենոն Բենեթը նշել է, որ պարզ չէ՝ արդյոք կենդանիներն են ավելի շատ հիվանդանում, թե պարզապես քաղաքացիներն են ավելի հաճախ հիվանդ կենդանիներին բերում ստուգման։ Նա նաև մատնանշել է բնակավայրերի ընդլայնման և կլիմայի փոփոխության հնարավոր ազդեցությունը։
Ազգային միտումները և դիտարկման դժվարությունները
Դաշնային մակարդակում CDC-ի համաճարակաբան դոկտոր Ռայան Ուոլեսը հայտնել է, որ հետխայթոցային բուժում ստացողների թիվն աճել է 76%-ով։ Չնայած արհեստական բանականության գործիքները ցույց են տալիս վարակների ընդհանուր աճ, դաշնային մակարդակում տվյալների վերլուծությունը բախվում է բյուջետային կրճատումների և մոտ մեկ տարվա ուշացումների հետ, ինչը դժվարացնում է համաճարակային միտումների ժամանակին գնահատումը։