Ուղիղ հեռարձակմամբ հեռուստատեսային սթրիմինգի թանկացման դեմ տարիներ տևած իրավական պայքարը հասել է վճռորոշ փուլի։ YouTube TV և DirecTV Stream հարթակների ներկա և նախկին բաժանորդները մինչև 2026 թվականի սեպտեմբերի 8-ը, երեքշաբթի օրը, ժամանակ ունեն ներկայացնելու իրենց հայտերը՝ The Walt Disney Company-ի դեմ ներկայացված 50 միլիոն դոլար արժողությամբ հակամենաշնորհային խմբակային հայցի շրջանակներում փոխհատուցում ստանալու համար։ Դատական գործընթացն սկսվել էր այն մեղադրանքների հիման վրա, որ մեդիահսկայի գործելակերպը հանգեցրել է շուկայում բաժանորդագրությունների գների արհեստական բարձրացմանը։
Ինչպես հաղորդում է IBTimes AU լրատվականը, դատական հայցը, որը հայտնի է որպես «Բիդլն ընդդեմ The Walt Disney Company-ի», ներկայացվել էր մի քանի սթրիմինգային ծառայությունների բաժանորդների անունից։ Հայցվորները պնդում էին, որ Disney-ը, օգտագործելով իր գերիշխող դիրքը և վերահսկողությունը Hulu-ի ու ESPN-ի նկատմամբ, արհեստականորեն ուռճացրել է գները ողջ շուկայում։ Թեև Disney-ը հերքել է իր մեղքը և չի ընդունել օրենքի որևէ խախտում, ընկերությունը համաձայնել է վճարել 50 միլիոն դոլար՝ YouTube TV-ի և DirecTV Stream-ի օգտատերերի մասով հարցը կարգավորելու համար։ Geo TV-ի փոխանցմամբ՝ համաձայնության վերջնական հաստատման դատական լսումները նշանակված են 2027 թվականի հունվարի 14-ին։
Իրավական վեճը. «Բիդլն ընդդեմ The Walt Disney Company-ի»
Իրավական հակամարտության առանցքում ընկած է այն հանգամանքը, թե ինչպես է Disney-ը տնօրինել իր սպորտային և ժամանցային հսկայական մեդիաակտիվները, հատկապես 2019 թվականին Hulu-ի նկատմամբ լիակատար վերահսկողություն հաստատելուց հետո։ Հայցվորների պնդմամբ՝ Disney-ն իր շուկայական ազդեցությունն օգտագործել է մրցակից սթրիմինգային հարթակներին այնպիսի պայմանագրեր պարտադրելու համար, որոնք անխուսափելիորեն հանգեցրել են վերջնական սպառողների համար գների թանկացմանը։ Բարձրացնելով իր սեփական հանրահայտ ալիքների (օրինակ՝ ESPN) գները՝ ընկերությունն ուռճացրել է գները ողջ ոլորտում։
Թեև 50 միլիոն դոլարի մասնակի համաձայնությունը տարածվում է YouTube TV-ի և DirecTV Stream-ի օգտատերերի վրա, FuboTV-ի բաժանորդների մասով վեճը դեռևս չի լուծվել։ FuboTV-ի բաժանորդները չեն կարող դիմել այս ծրագրով փոխհատուցում ստանալու համար, քանի որ նրանց մասով դատական գործընթացը շարունակվում է առանձին։
Ովքե՞ր են իրավասու և ո՞րն է բաժանորդագրության ժամանակահատվածը
Փոխհատուցման հիմնադրամից վճարում ստանալու համար սպառողները պետք է համապատասխանեն հստակ չափանիշների։ Իրավասու են այն անձինք, ովքեր բաժանորդագրվել են YouTube TV-ին կամ DirecTV Stream-ին (ներառյալ դրա նախկին տարբերակները՝ DirecTV Now կամ AT&T TV Now) 2019 թվականի ապրիլի 1-ից մինչև 2026 թվականի մարտի 31-ն ընկած ժամանակահատվածում։
Կարևոր է նշել, որ փոխհատուցում ստանալու համար պարտադիր չէ այս պահին ունենալ ակտիվ բաժանորդագրություն։ Նախկին բաժանորդները, ովքեր չեղարկել են իրենց ծառայությունները տարիներ առաջ, նույնպես կարող են հայտ ներկայացնել, եթե նշված յոթ տարվա ընթացքում եղել են բաժանորդ։ Ավելին, այն օգտատերերը, ովքեր տարբեր ժամանակահատվածներում օգտվել են երկու հարթակներից էլ, կարող են ներկայացնել համատեղ հայտ երկուսի համար էլ։
Փոխհատուցման հաշվարկը. «չեղարկող» և «չչեղարկող» իրավասություններ
Յուրաքանչյուր դիմումատուի հասանելիք վերջնական գումարը կորոշվի համամասնական (pro rata) սկզբունքով։ Դա նշանակում է, որ վճարման չափը կախված կլինի երկու հիմնական գործոնից՝ տվյալ անձի բաժանորդագրության տևողությունից և մինչև սեպտեմբերի 8-ի վերջնաժամկետը ներկայացված վավեր հայտերի ընդհանուր քանակից։
Հիմնադրամի բաշխման վրա ազդում է նաև ԱՄՆ նահանգների սպառողների իրավունքների պաշտպանության օրենսդրական տարբերությունը։ Վարչական ծախսերը հանելուց հետո մնացած միջոցները կբաժանվեն այսպես կոչված «չեղարկող իրավասությունների» (repealer jurisdictions) և «չչեղարկող իրավասությունների» (non-repealer jurisdictions) բնակիչների միջև։ Այս իրավական տարբերակումը կապված է նրա հետ, թե արդյոք տվյալ նահանգի օրենսդրությունը թույլ է տալիս անուղղակի գնորդներին (ովքեր ծառայությունը գնել են միջնորդից, այլ ոչ թե անմիջապես Disney-ից) հակամենաշնորհային վնասների փոխհատուցում պահանջել։
Ինչպե՞ս ներկայացնել հայտը. քայլ առ քայլ ուղեցույց
Փոխհատուցում ստանալու համար անհրաժեշտ է ակտիվ քայլեր ձեռնարկել, քանի որ ավտոմատ վճարում չի նախատեսվում։ Հայտերի ներկայացման գործընթացը հետևյալն է.
- Գտեք պաշտոնական ծանուցումը. Գործի ադմինիստրատորները նախապես էլեկտրոնային կամ սովորական փոստով ծանուցումներ են ուղարկել բոլոր իրավասու բաժանորդներին։ Այդ նամակում նշված է հատուկ նույնականացման կոդը (Unique ID), որն անհրաժեշտ է կայքում գրանցվելու համար։
- Գնման ապացույց չի պահանջվում. Քանի որ սթրիմինգային հարթակներն արդեն ունեն բաժանորդագրությունների ներքին արխիվները, օգտատերերից չի պահանջվում կցել հին անդորրագրեր կամ բանկային քաղվածքներ։
- Ներկայացման տարբերակները. Հայտը կարելի է լրացնել ինչպես առցանց՝ պաշտոնական կայքում, այնպես էլ ուղարկել փոստով։ Փոստային հայտերը պետք է կնքված լինեն մինչև սեպտեմբերի 8-ը ներառյալ։
Ազդեցությունը սթրիմինգային ոլորտի վրա և հաջորդ քայլերը
Մարտինի Թենեսիի համալսարանի ֆինանսական գրագիտության հրահանգիչ Ալեք Բինը նշել է, որ այս գործը լուրջ ազդակ է ողջ մեդիաարդյունաբերության համար։ Newsweek-ի հետ զրույցում նա ընդգծել է, որ գործընկեր հարթակների վրա գների բարձրացում պարտադրելու փորձերը կարող են ոչ միայն հանգեցնել հաճախորդների կորստի, այլև առաջացնել լուրջ իրավական հետևանքներ։
Քանի որ սթրիմինգային հարթակները շարունակում են բարձրացնել սակագները շահութաբերություն ապահովելու համար, այս դատական համաձայնությունը հստակեցնում է շուկայական ազդեցության իրավական սահմանները։ Չնայած Disney-ը պաշտոնապես չի ընդունել իր մեղքը, 50 միլիոն դոլարի տուգանքը կարող է ստիպել մյուս մեդիահսկաներին ավելի զգուշավոր լինել գնային քաղաքականություն մշակելիս։