ԱՄՆ Ֆեդերացիոն պահուստային համակարգի (ՖՊՀ) նախագահ Քևին Ուորշը ուրբաթ օրը Ջեքսոն Հոլում կայացած տնտեսական քաղաքականության ամենամյա սիմպոզիումում հստակ ուղերձ հղեց շուկաներին՝ անդրադառնալով իր դրամավարկային քաղաքականության վերաբերյալ առկա կասկածներին։ Հուլիսյան մամուլի ասուլիսից հետո, որը շփոթություն էր առաջացրել վերլուծաբանների շրջանում, Ուորշը վերահաստատեց, որ 2% գնաճի նպատակային ցուցանիշը մնում է «հաստատուն և անփոփոխ»։
Ուորշի խոսքերը հիմնավորվեցին կոնկրետ թվերով. նա նշեց, որ վերջին 12 ամիսների ընթացքում անձնական սպառման ծախսերի (PCE) բաղադրիչների 54%-ը գրանցել է տարեկան 3%-ից բարձր գնաճ։ Հուլիսի պաշտոնական 3.7% ցուցանիշը վկայում է, որ չնայած 2022 թվականի համեմատ որոշակի առաջընթացին, գնաճը դեռևս մտահոգիչ մակարդակի վրա է։ ՖՊՀ նախագահն ընդգծեց, որ կարճաժամկետ տոկոսադրույքները մնում են գնաճի դեմ պայքարի հիմնական գործիքը։
«Առաջանցիկ ուղղորդման» մերժումը
Ուորշի ելույթի առանցքային մասը վերաբերում էր «առաջանցիկ ուղղորդման» (forward guidance) նկատմամբ իր թերահավատությանը։ Թեև շուկայի մասնակիցները հաճախ են պահանջում ՖՊՀ-ի ապագա քայլերի մասին հստակ ազդանշաններ, Ուորշը պաշտպանեց «դիտավորյալ երկիմաստության» իր մոտեցումը։ Նրա խոսքով՝ նման ուղղորդումը կարող է սխալ քաղաքականության հանգեցնել, եթե տնտեսական պայմանները արագ փոխվեն։ Նա շեշտեց, որ ՖՊՀ-ն պետք է գործի ըստ իրական տվյալների՝ խուսափելով ապագայի վերաբերյալ կանխատեսելի խոստումներից։
Քաղաքական և տնտեսական մարտահրավերներ
Այս ելույթը տեղի է ունենում Սպիտակ տան կողմից տոկոսադրույքների նվազեցմանն ուղղված ճնշումների ֆոնին։ Նախագահ Դոնալդ Թրամփը բազմիցս կոչ է արել ցածր տոկոսադրույքների, սակայն Ուորշը Ջեքսոն Հոլում ցույց տվեց, որ ՖՊՀ-ն շարունակում է առաջնահերթություն տալ գնաճի զսպմանը։ Սեպտեմբերի 15-16-ին կայանալիք Բաց շուկայի հանձնաժողովի (FOMC) նիստը կլինի առաջին փորձությունը, որտեղ պարզ կդառնա, թե արդյոք Ուորշին կհաջողվի իր տեսլականը վերածել կոնկրետ գործողությունների։
Դիտարկելու հարցեր
Որքա՞ն է սեպտեմբերի 15-16-ի FOMC նիստում տոկոսադրույքի բարձրացման հավանականությունը։
Թեև Ուորշը ուղղակիորեն չի հաստատել բարձրացումը, նրա կոշտ հռետորաբանությունը և գնաճի՝ նպատակայինից բարձր լինելու շեշտադրումը մեծացրել են շուկաների սպասելիքները սեպտեմբերին հնարավոր քայլի վերաբերյալ։
Ի՞նչն է դեռ անորոշ։ ։ Վերջնական որոշումը կախված է FOMC-ի 12 քվեարկող անդամներից և մինչ նիստը ստացվող տնտեսական տվյալներից։
Ինչպե՞ս է ՖՊՀ-ի դիրքորոշումն ազդում տոկոսադրույքները նվազեցնելու՝ Սպիտակ տան ճնշման վրա։
Ուորշի ելույթը վկայում է ինստիտուցիոնալ անկախության հավատարմության մասին։ Չնայած նախագահ Թրամփի ցանկությանը՝ ՖՊՀ-ն շարունակում է կենտրոնանալ գնաճի դեմ պայքարի իր մանդատի վրա՝ ստեղծելով քաղաքական լարվածություն։
Ի՞նչն է դեռ անորոշ։ ։ Պարզ չէ, թե արդյոք քաղաքական ճնշումը կարող է ազդել հանձնաժողովի առանձին անդամների ձայների վրա։
Դիտանկյուններ
Ուոլ Սթրիթի տեսակետը vs Սպիտակ տան տեսակետը
Դիտանկյուն
Ուոլ Սթրիթի տեսակետը
Ներդրողները 2%-անոց թիրախին Ուորշի «հաստատուն և անփոփոխ» հավատարմությունը դիտարկում են որպես ազդանշան, որ ՖՊՀ-ն գնաճի զսպումը կգերադասի շուկայի համար բարենպաստ մեղմացումից։ Սա նշանակում է, որ «էժան փողերի» դարաշրջանը կարող է մոտենալ ավարտին, ինչը պահանջում է պորտֆելների վերադասավորում։
Սպիտակ տան տեսակետը
Վարչակազմը տնտեսական հեռանկարը դիտարկում է աճի և զբաղվածության տեսանկյունից։ Տոկոսադրույքները նվազեցնելու ճնշում գործադրելով՝ Սպիտակ տունը ազդարարում է, որ ՖՊՀ-ի ընթացիկ կոշտ քաղաքականությունը համարում է նախագահի տնտեսական օրակարգի խոչընդոտ։
1979 թվականի մարտին Թեհրանի փողոցներում առանց գլխաշորի քայլող հազարավոր կանանց լուսանկարը ֆիքսեց իսլամական հեղափոխությունից հետո ազատության վերջին օրն ու պարտադիր հիջաբի դեմ դիմադրության սկիզբը։
Օգոստոսի 29-ին Սիքրեթ Հարբորի ընտրողները մասնակցում են լրացուցիչ ընտրությունների, որոնք կարող են փոխել քաղաքական ուժերի հարաբերակցությունը Արևմտյան Ավստրալիայում։