Google ընկերությունը Սան Դիեգոյի Կալիֆոռնիայի համալսարանի (UCSD) հետ համատեղ մեկնարկում է նորարարական փորձնական ծրագիր, որի նպատակն է օգտագործված սմարթֆոնների մայրական պլատաները վերածել ցածր ածխածնային հետք ունեցող տվյալների կենտրոնի։ 2026 թվականի աշնանը նախատեսվող այս նախագիծը կօգտագործի 2000 Pixel սմարթֆոնների հիմնական մասերը՝ համալսարանական հետազոտությունների և ուսումնական գործընթացների համար ամպային հաշվարկային հզորություններ տրամադրելու նպատակով։
Համաձայն հրապարակված տվյալների՝ գործընթացը ներառում է հին սմարթֆոնների ապամոնտաժում՝ պահպանելով միայն մայրական պլատան, որը պարունակում է պրոցեսորը, հիշողությունը և պահեստավորման սարքերը։ Անվտանգության և տարածքի օպտիմալացման նպատակով մարտկոցները, էկրանները և տեսախցիկները հեռացվում են։ Այնուհետև պլատաները միավորվում են Kubernetes համակարգի միջոցով՝ ստեղծելով փոքր սերվերային կլաստերներ, որոնք աշխատում են Linux օպերացիոն համակարգով։
Google-ի փորձագետները նշում են, որ սմարթֆոնների ժամանակակից պրոցեսորները որոշակի առաջադրանքների կատարման ժամանակ արդյունավետությամբ չեն զիջում ավանդական սերվերային սարքավորումներին։ Այս նախաձեռնությունը միտված է նվազեցնելու էլեկտրոնային թափոնների ծավալը, որը, ըստ կանխատեսումների, մինչև 2030 թվականը կհասնի 82 միլիոն տոննայի։ Նոր սերվերներ արտադրելու փոխարեն գոյություն ունեցող սարքավորումների վերաօգտագործումը թույլ է տալիս զգալիորեն նվազեցնել արտադրության հետ կապված ածխածնային արտանետումները։
Չնայած այս մոտեցումը խոստումնալից է կրթական հաստատությունների ծախսերը կրճատելու տեսանկյունից, դրա երկարաժամկետ կայունությունը դեռևս պետք է ապացուցվի գործնականում։ 2000 սմարթֆոններից բաղկացած կենտրոնի շահագործման ընթացքում հետազոտողները կգնահատեն սարքավորումների դիմացկունությունը, սառեցման համակարգերի արդյունավետությունը և ապամոնտաժման աշխատատարությունը։ Եթե փորձնական ծրագիրը հաջողվի, այն կարող է հիմք դնել բարձր արդյունավետությամբ հաշվարկային համակարգերում երկրորդային սարքավորումների կառավարման նոր մոդելի համար։

