Դատական վճիռ՝ ազգային անվտանգության անվան տակ
2026 թվականի սեպտեմբերի 11-ին Հոնկոնգի դատարանը ազատազրկման է դատապարտել Տիանանմենի հրապարակի 1989 թվականի դեպքերի հիշատակի երթերի երեք կազմակերպիչների։ Լի Չուկ-յանը, Չոու Հանգ-թունգը և Ալբերտ Հոն մեղավոր են ճանաչվել «ենթադրյալ պետական հեղաշրջման» կամ «ենթադրյալ ապստամբության» հրահրման մեջ՝ Պեկինի կողմից պարտադրված ազգային անվտանգության օրենքի շրջանակներում։
Ինչպես հաղորդում է NPR-ը, Լի Չուկ-յանը դատապարտվել է 7 տարվա, իսկ Չոու Հանգ-թունգը՝ 7 տարի և 3 ամիս ազատազրկման։ Ալբերտ Հոն, ով ընդունել է իր մեղքը, ստացել է 5 տարի և 2 ամիս ժամկետ։ Երեքն էլ գտնվում էին նախնական կալանքի տակ 2021 թվականից ի վեր։ Դատարանը որպես ապացույց օգտագործել է նրանց կազմակերպության «միակուսակցական բռնապետության ավարտի» պահանջը՝ այն որակելով որպես Չինաստանի Կոմունիստական կուսակցության ղեկավարության դեմ ուղղված գործողություն։
Պատմության քրեականացում
Ակտիվիստները ղեկավարում էին «Հոնկոնգի դաշինք՝ ի աջակցություն Չինաստանի հայրենասիրական ժողովրդավարական շարժումների» կազմակերպությունը, որը երեք տասնամյակ շարունակ Տիանանմենի դեպքերի հիշատակի միակ հրապարակային երթն էր կազմակերպում։ Թեև պաշտպանությունը պնդում էր, որ նրանց կոչերը չեն պարունակել բռնության կամ անօրինական գործողությունների կոչեր, դատարանը նշել է, որ ազգային անվտանգության օրենքի ուժի մեջ մտնելուց հետո դրանք «ռիսկային» են դարձել։
Amnesty International-ը դատապարտել է այս որոշումը՝ այն անվանելով «հարված պատմությանը» և խղճի բանտարկյալների հետապնդում։ Կազմակերպության փոխանցմամբ՝ սա ցույց է տալիս Հոնկոնգում այլախոհության նկատմամբ իշխանությունների խորը վախը։
Հետևանքները քաղաքացիական հասարակության համար
Այս դատավճիռները Հոնկոնգի քաղաքացիական ազատությունների սահմանափակման հերթական քայլն են։ 2019 թվականի բողոքի ակցիաներից հետո Հոնկոնգում բազմաթիվ հասարակական կազմակերպություններ լուծարվել են։ Իշխանությունները պնդում են, որ օրենքը անհրաժեշտ է կայունության համար, սակայն ակտիվիստների ընտանիքները, մասնավորապես՝ Լի Չուկ-յանի կինը՝ Էլիզաբեթ Թանգը, հայտարարել են, որ մտադիր են բողոքարկել դատավճիռը։