ՄԻՉԻԳԱՆ ՍԻԹԻ, Ինդիանա (Azat TV) – Հինգշաբթի վաղ առավոտյան Ինդիանայի նահանգային բանտում մահապատժի է ենթարկվել 50-ամյա Ջեֆրի Վայսհայթը, ինչը դարձավ նույն օրը ԱՄՆ-ում նախատեսված երեք համակարգված մահապատիժների առաջին փուլը՝հայտնում է ABC7 News-ը։ Ինդիանայի Ուղղման վարչության գլխավոր հաղորդակցության պատասխանատու Նոել Ռասելի տեղեկատվությամբ՝ մահացու ներարկումից հետո Վայսհայթը մահացել է տեղական ժամանակով ժամը 12:45-ին։ Վերջինս վերջին խոսք չի ունեցել, իսկ որպես վերջին ճաշ ստացել է խորոված կողոսկրեր։
Վայսհայթըժ դատապարտվել էր 2010 թվականին Էվանսվիլի շրջանում իր ընկերուհու երկու՝ 8 և 5 տարեկան երեխաներին հրկիզման միջոցով սպանելու համար։ Այս մահապատիժը դարձավ Ինդիանայի տարվա առաջին նման դեպքը։ Վայսհայթի մահապատժից հետո նույն օրը մահապատիժներ պետք է իրականացվեին նաև Ֆլորիդայում և Ալաբամայում, ինչը տարվա ընթացքում երկրորդ դեպքն էր, երբ ԱՄՆ-ում միանգամից երեք անձ է մահապատժի ենթարկվում միևնույն օրը, հաղորդում է CBS News-ը։ Նմանատիպ եռակի մահապատիժ էր գրանցվել նաև օգոստոսի 13-ին Ալաբամայում, Թենեսիում և Օկլահոմայում։
Իրավական մարտահրավերներ և ներման մերժումներ
Մահապատժից առաջ պաշտպանական կողմի փաստաբանները դիմել էին Ինդիանայի հանրապետական նահանգապետ Մայք Բրաունին՝ խնդրելով մեղմել պատիժը մինչև ցմահ ազատազրկում և թույլ տալ Վայսհայթին ուղեղի սկանավորում անցնել՝ հաշվի առնելով գլխի վնասվածքների և հոգեկան առողջության հետ կապված խնդիրները։ Նահանգապետը մերժել էր երկու խնդրանքն էլ։ Դրանից հետո Բրաունը հանդես էր եկել հայտարարությամբ՝ ընդգծելով, որ նահանգային և դաշնային դատարանները բազմիցս քննել են գործը՝ երբեք չփոխելով դատավճիռը։
Վայսհայթի փաստաբանները նաև առարկություններ էին ներկայացրել նահանգի կողմից մահաբեր դեղամիջոցների ձեռքբերման վերաբերյալ։ Ի պատասխան՝ Ինդիանայի Ուղղման վարչությունը վստահություն էր հայտնել մահապատիժը մարդկայնորեն իրականացնելու իր կարողությունների նկատմամբ։ Ինդիանայի գլխավոր դատախազ Թոթ Ռոքիտան պաշտպանել է որոշումը՝ նշելով, որ մահապատիժն ապահովել է արդարություն զոհված երեխաների՝ Ալիսա Լինչի և նրա եղբոր՝ Քալեբի համար։
Համակարգված մահապատիժներ Ֆլորիդայում և Ալաբամայում
Ավելի ուշ հինշաբթի Ֆլորիդան իրականացրեց իր տարվա 19-րդ մահապատիժը՝ կրկնելով 2025 թվականի նահանգային ռեկորդը։ 64-ամյա Ջեսի Գուարդադոն մահացու ներարկում ստացավ Սթարքի բանտում և մահացած ճանաչվեց տեղական ժամանակով ժամը 6:13-ին։ Գուարդադոն խոստովանել էր, որ 2004 թվականին Վոլտոն շրջանում գողության նպատակով սպանել էր 75-ամյա կնոջը։ Դաշնային վերաքննիչ դատարանները նախկինում հաստատել էին, որ նա արդար դատաքննություն էր ստացել։
Ալաբամայում 54-ամյա Մայքլ Թեյլորը մահապատժի ենթարկվեց մահացու ներարկման միջոցով։ Թեյլորը դատապարտվել էր 1991 թվականին տարեց զույգի սպանության համար, երբ նա 19 տարեկան էր։ Մահապատժի հակառակորդները դիմել էին նահանգապետ Քեյ Աիվիին՝ պատիժը մեղմելու խնդրանքով, սակայն նա մերժել էր։
Ազգային ուշադրություն և մահապատժի միտումներ
Այս մահապատիժները տեղի ունեցան մահապատժի կիրառման նկատմամբ ազգային ուշադրության աճի ֆոնին, ինչը պայմանավորված էր սեպտեմբերին Թենեսիում տեղի ունեցած ձախողված մահապատժով։ Մինչ հանրապետական նահանգապետերը, մասնավորապես Ֆլորիդայից, շարունակում են իրականացնել նմանատիպ միջոցառումներ, իրավապաշտպանները շարունակում են քննադատել այս գործելաոճը։