Ուրբաթ օրը՝ 2026 թվականի սեպտեմբերի 4-ին, Նյու Ջերսիի «MetLife» մարզադաշտում կայացած Էդ Շիրանի «Loop Tour» համերգային շրջագայության առաջին երեկոյի ժամանակ ամերիկացի ռեփեր Մաքլեմորի ելույթը բուռն քննարկումների և հակասությունների տեղիք է տվել։ Ինչպես հաղորդում է USA Today Network New Jersey-ն, արտիստն իր բացման ելույթն օգտագործել է պաղեստինամետ ուղերձներ հնչեցնելու համար, ինչը հարուցել է ներկաներից մի քանիսի խիստ դժգոհությունն ու վրդովմունքը։
Քաղաքական ուղերձը և կատարումը
Մաքլեմորը, որը հանդես էր գալիս որպես համերգի բացումն անող արտիստներից մեկը՝ Լուկաս Գրահամի և BIIRD խմբի հետ միասին, բեմից դիմել է հանդիսատեսին․ «Այս շրջագայությանը մասնակցելու իմ հիմնական պատճառներից մեկն այն է, որ կարողանամ կանգնել նմանատիպ մարզադաշտերում և ասել երկու բառ, որոնք շատ հոգեհարազատ են ինձ՝ Ազատ Պաղեստին»։
Իսրայելական հեղինակավոր Ynetnews պարբերականի փոխանցմամբ՝ ռեփերի ելույթն այսքանով չի սահմանափակվել։ Նա կոչ է արել «ազատություն տալ Պաղեստինին, Կուբային, Կոնգոյին, Սուդանին և Իրանին», ինչպես նաև քննադատել է ԱՄՆ ներգաղթի և մաքսային հսկողության ծառայությունը (ICE)՝ այն անվանելով «ահաբեկչական կազմակերպություն»։ Ելույթից հետո Մաքլեմորը կատարել է իր «Hind’s Hall» բողոքի երգը, որը նվիրված է Գազայի հակամարտության ժամանակ զոհված 6-ամյա պաղեստինցի աղջկան՝ Հինդ Ռաջաբին։ Կատարման ընթացքում հետևի էկրաններին ցուցադրվել են կադրեր Գազայից և պաղեստինամետ ուսանողական ցույցերից։ Երգի վերնագիրը հղում է անում Կոլումբիայի համալսարանի Համիլթոն Հոլին, որը ցուցարար ուսանողները գրավել և խորհրդանշականորեն վերանվանել էին։ Մաքլեմորը հայտարարել է, որ երգից ստացված ողջ հասույթը փոխանցվելու է ՄԱԿ-ի Մերձավոր Արևելքում պաղեստինյան փախստականների օգնության և աշխատանքների կազմակերպման գործակալությանը (UNRWA)։
Հանդիսատեսի արձագանքը և հուզական լարվածությունը
Այս քաղաքականացված ելույթը խորը վրդովմունք և ցավ է պատճառել համերգին ներկա հրեա և իսրայելցի հանդիսատեսներին։ Ynetnews-ի հետ զրույցում Նյու Ջերսիի բնակիչներ Նոյա Զուարեցը և Գեֆեն Լևինը պատմել են, որ նախապես չեն իմացել Մաքլեմորի մասնակցության մասին և ցնցված են եղել կատարվածից։ «Մենք անմիջապես հիշեցինք այն ամենը, ինչի միջով անցել է մեր ժողովուրդը, և որ նույնիսկ արտերկրում ստիպված ենք բախվել սրան»,- նշել են նրանք՝ հավելելով, որ իրենց ընկերներից սպանվել են Nova երաժշտական փառատոնի ժամանակ։ Նրանց խմբի անդամներից մի քանիսը չեն կարողացել զսպել արցունքները և լքել են մարզադաշտը դեռ նախքան Էդ Շիրանի բեմ դուրս գալը։ «Մենք եկել էինք վայելելու երեկոն, բայց պարզապես տառապեցինք»,- ասել են նրանք պարբերականին՝ կատարվածն անվանելով նվաստացուցիչ։
Էդ Շիրանի ելույթը և դատական հուշերը
Չնայած իրեն նախորդող արտիստի շուրջ ստեղծված լարվածությանը՝ երեկոյի գլխավոր աստղ Էդ Շիրանը հանդես է եկել գրեթե երեք ժամ տևողությամբ համերգով՝ բեմից որևէ կերպ չանդրադառնալով Մաքլեմորի հայտարարություններին։ Շիրանի ելույթը լի է եղել հիթերով, հուզիչ կատարումներով և անձնական պատմություններով։ Նա մանրամասներ է ներկայացրել 2023 թվականին Նյու Յորքում տեղի ունեցած դատական գործընթացից, որտեղ հաջողությամբ ապացուցել էր, որ իր «Thinking Out Loud» հիթը չի գրագողացվել Մարվին Գեյի «Let’s Get It On» երգից։
Շիրանը խոստովանել է, որ այդ դատական քաշքշուկն իր կյանքի վատագույն շրջաններից է եղել, սակայն հենց դրա շնորհիվ հին հեռախոսի արխիվները փորփրելիս գտել է մի վեճի ձայնագրություն, որն էլ ոգեշնչել է իրեն գրել «Old Phone» երգը՝ իր 2025 թվականի «Play» ալբոմից։ Համերգին Շիրանին միացել են նաև երգչուհի Կամիլա Կաբելյոն և իռլանդական Beoga ժողովրդական խումբը։
Համերգային ոլորտի մարտահրավերները
MetLife մարզադաշտում տեղի ունեցած միջադեպը ևս մեկ անգամ վեր է հանում խոշոր համերգների կազմակերպման նուրբ խնդիրը, երբ հրավիրված արտիստները հսկայական լսարանն օգտագործում են սուր քաղաքական և աշխարհաքաղաքական ուղերձներ հղելու համար։ Քանի որ Մաքլեմորը պետք է մասնակցի նաև շրջագայության հաջորդ համերգներին, կազմակերպիչները կանգնած են արտիստների խոսքի ազատության և հանդիսատեսի հարմարավետության ու անվտանգության միջև հավասարակշռություն գտնելու բարդ խնդրի առաջ։