Գովազդ

Մեքսիկական թմրակարտելների հիմնադիր Միգել Անխել Ֆելիքս Գալյարդոն մահացել է 80 տարեկանում

Ամենադիտվածներ

Miguel Ángel Félix Gallardo looking through prison bars during his detention

Արագ Ընթերցում

  • Միգել Անխել Ֆելիքս Գալյարդոն մահացել է 2026թ. նոյեմբերի 15-ին Գվադալախարայի հիվանդանոցում՝ 80 տարեկանում։
  • Նա հիմնադրել է Գվադալախարայի կարտելը և 1980-ականներին ստեղծել կոկաինի տեղափոխման հիմնական ուղիները դեպի ԱՄՆ։
  • Նա կրում էր երկարատև պատժաժամկետ՝ 1985թ. DEA-ի գործակալ Էնրիկե Կամարենայի սպանության համար։
  • Նրա կողմից ստեղծված համագործակցությունը կոլումբիական կարտելների հետ դարձավ ժամանակակից թմրավաճառքի մոդել։

Քրեական կայսրության ճարտարապետի վախճանը

Մեքսիկական կազմակերպված հանցավորության «բոսերի բոս» հռչակված Միգել Անխել Ֆելիքս Գալյարդոն մահացել է 2026 թվականի նոյեմբերի 15-ին Գվադալախարայի հիվանդանոցում՝ 80 տարեկան հասակում։ Ինչպես հաղորդում է The Daily Beast-ը, նա երկու օր առաջ բանտից տեղափոխվել էր բժշկական հաստատություն՝ առողջական վիճակի կտրուկ վատթարացման պատճառով, և վերջնականապես մահացել է բազմաօրգանային անբավարարությունից։ Այս դեպքը վերջակետ է դնում մի կյանքի, որը սահմանեց Հյուսիսային Ամերիկայում ժամանակակից թմրաշխարհի էվոլյուցիան։

Ֆելիքս Գալյարդոն 1980-ականներին հիմնադրել և ղեկավարել է Գվադալախարայի կարտելը, որը հիմնովին փոխեց թմրաշխարհի աշխատելաոճը։ Նա ստեղծեց մի համակարգ, որը կոլումբիական կարտելների, մասնավորապես՝ Պաբլո Էսկոբարի Մեդելինի կարտելի հետ համագործակցությամբ, Անդյան լեռներից ստացվող կոկաինը մեծ քանակությամբ տեղափոխում էր Միացյալ Նահանգներ։ BBC-ի փոխանցմամբ՝ այս մոդելը, որը ենթադրում էր արտադրության և տարանցիկ ուղիների համադրում, մինչ օրս կիրառվում է միջազգային թմրավաճառների կողմից։ Նա իր գործունեությունը սկսել էր որպես ոստիկան և նահանգապետի թիկնապահ, ինչը նրան հնարավորություն էր տվել հիմնելու իր ահռելի ցանցը՝ ծնված Կուլիական քաղաքում։

Գովազդ

Դիվանագիտական և իրավական հետևանքներ

1985 թվականին ԱՄՆ Թմրամիջոցների դեմ պայքարի վարչության (DEA) գործակալ Էնրիկե «Կիկի» Կամարենայի սպանությունը Ֆելիքս Գալյարդոյի կարտելի պատմության մեջ շրջադարձային եղավ։ Կամարենան բացահայտել և ոչնչացրել էր Չիուաուա նահանգում գտնվող կարտելին պատկանող հսկայական պլանտացիաներ, ինչին հաջորդեց գործակալի առևանգումն ու դաժան սպանությունը։ Այս դեպքը հանգեցրեց ԱՄՆ-ի և Մեքսիկայի միջև լուրջ դիվանագիտական լարվածության և դարձավ Հյուսիսային Ամերիկայի պատմության ամենամեծ որոնողական գործողություններից մեկի պատճառը։

1989 թվականին Ֆելիքս Գալյարդոն ձերբակալվեց և դատապարտվեց 40 տարվա ազատազրկման։ 2017 թվականին դաշնային դատարանը նրան մեղավոր ճանաչեց Կամարենայի և մեքսիկացի օդաչու Ալֆրեդո Զավալա Ավելարի սպանության մեջ՝ ավելացնելով պատժաչափը ևս 37 տարով։ Չնայած երկարատև բանտարկությանը՝ նա մինչև վերջ հերքում էր իր մասնակցությունը հանցագործություններին՝ 2021 թվականի հարցազրույցում այն անվանելով «հավերժություն անմեղ մարդու համար»։ Նրա գործը դարձավ խորհրդանշական, իսկ նրա կերպարը՝ հանրահայտ մշակույթի մաս, մասնավորապես՝ Netflix-ի «Narcos: Mexico» սերիալի միջոցով։

Ինստիտուցիոնալ ազդեցությունը և ժառանգությունը

Ֆելիքս Գալյարդոյի ազդեցությունը տարածվում էր ոչ միայն թմրավաճառքի, այլև Մեքսիկայի քաղաքական և իրավապահ համակարգերի վրա։ Նրա ղեկավարության տարիներին կարտելը վերահսկում էր ոստիկանական ցանցեր և նահանգապետարաններ՝ ստեղծելով կոռուպցիոն հսկայական ցանց։ 1989 թվականին նրա ձերբակալությունից հետո Գվադալախարայի կարտելը մասնատվեց, ինչը հանգեցրեց նոր, ավելի դաժան խմբավորումների առաջացմանը, այդ թվում՝ Խոակին «Էլ Չապո» Գուսմանի Սինալոայի կարտելի։ Գուսմանը, ով Ֆելիքս Գալյարդոյի օրոք զբաղվում էր լոգիստիկայով, ի վերջո դարձավ համաշխարհային մակարդակի հանցագործ։

Ֆելիքս Գալյարդոն մինչև մահ մնաց բանտարկյալ՝ չնայած 2022 թվականին տնային կալանքի անցնելու փորձերին, որոնք ձախողվեցին էլեկտրոնային հսկողության հետ կապված տեխնիկական խնդիրների պատճառով։ Նրա մահը փակում է մի դարաշրջան, երբ թմրավաճառքը դուրս եկավ տեղական մակարդակից՝ դառնալով գլոբալ անվտանգության մարտահրավեր։ Ըստ Ջալիսկո նահանգի հասարակական անվտանգության քարտուղարության՝ հիվանդանոցում նրա հարազատների ներկայությամբ կատարվել է փոքր կրոնական արարողություն, ինչով էլ ավարտվել է մեքսիկական քրեական պատմության ամենահակասական գործիչներից մեկի ուղին։

Հետևեք մեզ Telegram-ում

Ամենաթարմ