NASA-ն դիմում է մասնավոր հատվածին Հաբբլ աստղադիտակի փրկության համար
NASA-ն պաշտոնական տեղեկատվական հարցում (RFI) է հրապարակել՝ հրավիրելով առեւտրային տիեզերական ընկերություններին ներկայացնելու իրենց գաղափարներն ու առաջարկները ծերացող Հաբբլ տիեզերական աստղադիտակի ուղեծրի բարձրացման, սպասարկման կամ անվտանգ հեռացման վերաբերյալ: Համաձայն Ars Technica-ի հրապարակման, գործակալությունը փաստաթուղթը տարածել է հինգշաբթի օրը՝ սահմանելով նոյեմբերի 30-ը որպես հայտերի ընդունման վերջնաժամկետ:
Արդեն 36 տարի ուղեծրում գտնվող աստղադիտակը աստիճանաբար կորցնում է բարձրությունը այն բանից հետո, երբ տիեզերական մաքոքների վերջին սպասարկման առաքելությունն իրականացվել էր դեռեւս 2009 թվականին: Առանց արտաքին միջամտության, ուղեծրային դինամիկայի մասնագետների կանխատեսմամբ, աստղադիտակը 2033-2034 թվականներին կմտնի մթնոլորտ եւ կոչնչանա: Հարցումը հնարավորություն է տալիս գնահատել, թե արդյոք մասնավոր ընկերությունները պատրաստ են ստանձնել այս բարդ խնդիրը:
Տեխնիկական պահանջներ եւ նախագծի շրջանակ
NASA-ի ներկայացրած պահանջների համաձայն՝ փրկարարական կամ սպասարկման առաքելությունը պետք է իրականացվի մինչեւ 2032 թվականը՝ բացառելով Հաբբլին որեւէ վնաս հասցնելու հնարավորությունը: Գործակալությունը փնտրում է կոնկրետ տեղեկություններ ընկերությունների ներկայիս կարողությունների մասին, որոնք թույլ կտան որսալ աստղադիտակը եւ դրա ներկայիս մոտ 292 մղոն (470 կմ) բարձրությունը հասցնել առնվազն 373 մղոնի (600 կմ):
Մրցույթին մասնակցող կապալառուն պատասխանատվություն կկրի արձակման միջոցի, սպասարկող տիեզերանավի, առաքելության կառավարման եւ անձնակազմի ապահովման համար, եթե դա պահանջվի նախագծով: Թեեւ NASA-ն դեռեւս ֆինանսական պարտավորություններ չի ստանձնել կամ գնման պայմանագիր չի կնքել, սակայն պաշտոնյաները ցանկանում են հասկանալ շուկայի իրական հնարավորությունները և ծախսերի չափը:
Ուղեծրային պատմություն եւ երկարաժամկետ հեռանկարներ
Քանի որ Հաբբլը չունի սեփական շարժիչային համակարգ, այն կախված է արտաքին օգնությունից: Վերջին անգամ ուղեծիրը բարձրացվել էր 2002 թվականին Space Shuttle Columbia մաքոքի այցելության ժամանակ: Մաքոքային ծրագրի ավարտից ի վեր աստղադիտակը շարունակաբար իջնում է ներքեւ:
Նոր ուղեծրային բարձրացումը կարող է երկարացնել աստղադիտակի գործունեությունը եւս առնվազն 25 տարով: Այնուամենայնիվ, վերջնական որոշում դեռեւս չկա, և ընթացիկ հարցումը միտված է միայն մասնավոր հատվածի առաջարկների հավաքագրմանը: