Սրտանոթային հիվանդությունների կանխարգելման նոր ուղեցույցներ. շեշտադրումը՝ վաղաժամ միջամտության վրա

Սրտանոթային ռիսկի գնահատման նոր մոտեցումներ

Ամերիկյան սրտաբանների քոլեջը (ACC) և Ամերիկյան սրտի ասոցիացիան (AHA) հրապարակել են խոլեստերինի կառավարման նոր կլինիկական ուղեցույցներ: Չնայած ժամանակակից բուժման մեթոդների առկայությանը, սրտանոթային հիվանդությունները շարունակում են մնալ մահացության հիմնական պատճառը աշխարհում, ինչը ստիպել է մասնագետներին վերանայել գոյություն ունեցող մոտեցումները:

Նոր ուղեցույցների հիմնական ուղերձն այն է, որ հիվանդության բուժումը չպետք է սկսվի այն ժամանակ, երբ խոլեստերինի մակարդակը արդեն չափազանց բարձր է կամ երբ հիվանդը տարիքով է: Փոխարենը՝ պետք է շեշտադրել ռիսկերի վաղաժամ հայտնաբերումը՝ կյանքի ընթացքում խոլեստերինի բացասական ազդեցությունը նվազագույնի հասցնելու համար:

PREVENT հաշվիչը և ռիսկերի 30-ամյա գնահատումը

Նոր ուղեցույցների ամենակարևոր նորամուծություններից է PREVENT մոդելի ներդրումը, որը թույլ է տալիս գնահատել սրտանոթային ռիսկերը ոչ թե 10, այլ 30 տարվա կտրվածքով: Այս մոդելը հիմնված է մոտ 6.6 միլիոն մարդու տվյալների վրա, ինչը էականորեն ավելի ճշգրիտ է, քան նախկինում կիրառվող մոտեցումները: Այն հաշվի է առնում նաև արյան մեջ շաքարի մակարդակը և երիկամների ֆունկցիան՝ ապահովելով անհատականացված մոտեցում:

Նոր ռիսկային գործոններ

Բժիշկներին խորհուրդ է տրվում ուշադրություն դարձնել նաև այնպիսի գործոնների վրա, ինչպիսիք են՝

• Լիպոպրոտեին(a) (Lp(a)). Գենետիկական բաղադրիչ ունեցող սպիտակուց, որի բարձր մակարդակը կարող է 40-100%-ով մեծացնել սրտի հիվանդությունների ռիսկը: Խորհուրդ է տրվում կյանքի ընթացքում գոնե մեկ անգամ ստուգել դրա մակարդակը:
• Բորբոքային հիվանդություններ. Ռևմատոիդ արթրիտի նման հիվանդությունները այժմ դիտարկվում են որպես սրտանոթային ռիսկի գործոններ:
• Կանանց առողջության պատմությունը. Նախէկլամպսիան, հղիության շաքարախտը և վաղաժամ դաշտանադադարը այժմ ներառված են ռիսկի գնահատման ցանկում:
• Ընտանեկան հիպերխոլեստերինեմիա. Խորհուրդ է տրվում երեխաների և դեռահասների սքրինինգ սկսել 9 տարեկանից:

Թիրախային ցուցանիշներ

Ուղեցույցները սահմանում են LDL-ի («վատ» խոլեստերին) ավելի խիստ նպատակային ցուցանիշներ: Բարձր ռիսկային խմբի հիվանդների համար թիրախը սահմանվել է 55 մգ/դլ-ից ցածր, իսկ չափավոր ռիսկայինների համար՝ 70 մգ/դլ-ից ցածր: Բացի ստատիններից, ուղեցույցներում նշվում են նաև այլ դեղամիջոցներ, ինչպիսիք են էզետիմիբը և PCSK9 ինհիբիտորները: Միևնույն ժամանակ, փորձագետները շեշտում են, որ առողջ սնունդը, ֆիզիկական ակտիվությունը և ծխելուց հրաժարվելը մնում են հիվանդությունների կանխարգելման հիմնական գործիքները՝ կանխելով սրտանոթային խնդիրների 80-90%-ը: