Օգոստոսի 12-ին The Intercept-ը և Մամուլի ազատության հիմնադրամը (Freedom of the Press Foundation) դատական հայց են ներկայացրել ընդդեմ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի և նրա վարչակազմի՝ վիճարկելով Truth Social հարթակի նոր «Truth API» ծառայությունը։ Այս ծառայությունը հնարավորություն է տալիս վճարովի հիմունքներով՝ ամսական մինչև 100,000 դոլարով, նախագահի գրառումներին հասանելիություն ստանալ ավելի վաղ, քան հանրությունը։
Սահմանադրական հիմքեր և հայցի էությունը
Նյու Յորքի հարավային շրջանի դատարան ներկայացված հայցում նշվում է, որ նախագահի պաշտոնական հայտարարությունները վճարովի «պատնեշի» հետևում դնելը խախտում է Առաջին ուղղումը, որը երաշխավորում է լրագրողների և հանրության հավասար հասանելիությունը պետական տեղեկատվությանը։ Հայցվորները պնդում են, որ սա ոչ միայն էթիկական խնդիր է, այլև Հինգերորդ ուղղման խախտում՝ անհիմն ֆինանսական պայմաններ պարտադրելու միջոցով։
«Թրամփը փորձում է հարստանալ՝ սեփականաշնորհելով այն պետական տեղեկատվությունը, որը վաճառելու իրավունք չունի», – հայտարարել է The Intercept-ի գլխավոր խմբագիր Բեն Մյուսիգը։
Ֆինանսական դրդապատճառներն ու շուկայական ռիսկերը
Trump Media & Technology Group-ը, որը 2026 թվականի երկրորդ եռամսյակում գրանցել է 238 միլիոն դոլարի վնաս, փորձում է Truth API-ի միջոցով կայուն եկամտի աղբյուր ստեղծել։ Ընկերության գործադիր տնօրեն Քևին Մակգյորնը նշել է, որ ծառայությունն ուղղված է բարձր եկամտաբերություն ապահովելուն։ Սակայն հայցի հեղինակները շեշտում են, որ հիմնական շահառուն Դոնալդ Թրամփն է՝ ընկերության 52.1% բաժնետոմսերի սեփականատերը։
Մտահոգություն կա նաև շուկայական մանիպուլյացիաների վերաբերյալ։ Քանի որ Թրամփը հաճախ է Truth Social-ում մեկնաբանում խոշոր ընկերությունների գործունեությունը, ավելի արագ հասանելիություն ստացող թրեյդերները կարող են անհիմն առավելություն ստանալ։ Սենատորներ Ադամ Շիֆը և Էլիզաբեթ Ուորենը նախկինում դիմել էին Արժեթղթերի և բորսաների հանձնաժողովին (SEC)՝ զգուշացնելով, որ սա նախագահի պաշտոնի չարաշահման դրսևորում է։
Առայժմ Թրամփի վարչակազմը պաշտոնական արձագանք չի տվել հայցին։ Դատական գործընթացը կարող է վճռորոշ լինել թվային դարաշրջանում նախագահական հաղորդակցության և մասնավոր շահերի տարանջատման համար։