GLP-1 դեղամիջոցների ընդհատումից հետո հոգեկան առողջության հետ կապված խնդիրներ
Վերջին բժշկական զեկույցները մատնանշում են GLP-1 ընկալիչների ագոնիստների՝ մասնավորապես տիրզեպատիդի (Mounjaro և Zepbound) օգտագործումը դադարեցնելուց հետո հոգեկան լուրջ խանգարումների հնարավոր վտանգները։ Ինչպես հայտնում է New York Post-ը 2026 թվականի նոյեմբերի 11-ի իր հրապարակման մեջ, բժիշկները գրանցել են հալյուցինացիաների, պարանոյայի և մանիակալ դրվագների դեպքեր այն հիվանդների մոտ, ովքեր կտրուկ դադարեցրել են դեղամիջոցի ընդունումը։
Թեև այս դեղամիջոցները հիմնականում օգտագործվում են քաշի նվազեցման և նյութափոխանակության կարգավորման համար, հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ դրանք ազդում են ուղեղի այն շղթաների վրա, որոնք պատասխանատու են դոֆամինի, մոտիվացիայի և հույզերի մշակման համար։ Փորձագետները զգուշացնում են, որ դեղամիջոցի ընդհատումը կարող է խախտել այդ նյարդային կապերը, հատկապես այն անձանց մոտ, ովքեր նախկինում ունեցել են հոգեկան առողջության խնդիրներ։
Կլինիկական դեպքերի ուսումնասիրություն
Զեկույցում նկարագրված է 61-ամյա մի տղամարդու դեպք, ով 2025 թվականի օգոստոսին դադարեցրել է տիրզեպատիդի ընդունումը։ Երկու ամիս անց հիվանդը հոսպիտալացվել է շփոթվածության, պարանոյայի և տեսողական ու լսողական հալյուցինացիաների պատճառով։ Նրա մոտ ախտորոշվել է Կոտարի համախտանիշ՝ վիճակ, երբ հիվանդը հավատում է, որ ինքը մահացած է կամ գոյություն չունի։
Երկրորդ դեպքը վերաբերում է 52-ամյա մի հիվանդի, ով 2025 թվականի սեպտեմբերին կտրուկ դադարեցրել է դեղամիջոցի օգտագործումը։ Մեկ ամիս անց նրա մոտ ի հայտ են եկել մանիակալ դրվագի նշաններ՝ անհամարժեք խոսք, գրգռվածություն և մեծամտություն։ Հիվանդը տեղափոխվել է մասնագիտացված հոգեբուժական հաստատություն՝ անհրաժեշտ բուժում ստանալու համար։
Բժշկական դիտարկումներ
Ըստ New York Post-ի, փորձագետները կարծում են, որ հոգեկան այս ախտանիշները կարող են լինել թերագնահատված կլինիկական երևույթ։ Հոգեթերապևտ Էմի Ուոլթերսը նշում է, որ քանի որ այս դեղամիջոցները ազդում են նեյրոհաղորդիչների վրա, դրանց ընդհատումը կարող է էական ազդեցություն ունենալ հիվանդի հոգեկան վիճակի վրա։ Բժիշկներին հորդորում են ավելի զգոն լինել դեղամիջոցի դադարեցման փուլում, հատկապես այն հիվանդների դեպքում, որոնք ունեն դեպրեսիայի կամ տագնապային խանգարումների պատմություն։