Թասմանյան վագրը (թիլացին) ոչնչացվել է այն սխալ համոզմունքի պատճառով, որ այն վտանգ է ներկայացնում անասնապահության համար։ Nature Communications ամսագրում հրապարակված նոր հետազոտությունը ցույց է տալիս, որ գաղութատիրական շրջանի բնակիչները այս կենդանուն համարել են գայլի «պրիմիտիվ» տարբերակ՝ հիմնվելով նրա արտաքին նմանության վրա։ Այս սխալ ընկալումը հանգեցրել է պետական պարգևավճարների համակարգի ներդրմանը, որն էլ ի վերջո հանգեցրել է տեսակի լիակատար ոչնչացմանը 1936 թվականին։
Ֆլինդերսի համալսարանի պրոֆեսոր և հետազոտության գլխավոր հեղինակ Վերա Վայսբեկերի խոսքով՝ Թասմանիայի բրիտանացի վերաբնակիչները անծանոթ կենդանատեսակները դիտարկում էին որպես եվրոպական ծանոթ տեսակների աղավաղված կրկնօրինակներ։ Իրականում անասունների կորուստները հիմնականում պայմանավորված են եղել վայրի շների և անասնապահության ոչ պատշաճ կազմակերպմամբ, այլ ոչ թե թիլացիների որսով։
Նյութը պատրաստվել է CNN-ի հրապարակած տեղեկությունների հիման վրա։
Գանգի կառուցվածքը և սնման առանձնահատկությունները
Նոր վերլուծությունը հերքում է թիլացինի՝ գայլի նման որս անելու վարկածը։ Թեև թիլացինն ունեցել է մեծ գանգ, դնչի կառուցվածքը եղել է երկար և նուրբ, այլ ոչ թե հզոր, ինչպես գայլինը։ Հետազոտողները պարզել են, որ թիլացինի ծնոտի մեխանիկան ավելի մոտ է եղել որոշ կոկորդիլոսների, ինչը թույլ է տվել իրականացնել արագ և հզոր կծումներ՝ փոքր որս բռնելու համար, այլ ոչ թե պայքարել խոշոր անասունների հետ։
Կենսաբազմազանություն և «վերակենդանացման» ջանքեր
Այս բացահայտումը կարևոր է նաև թիլացինի «վերակենդանացման» ժամանակակից նախագծերի համար, որոնք իրականացվում են Մելբուռնի համալսարանի և Colossal Biosciences ընկերության կողմից։ Թեև Վայսբեկերը չի մասնակցում այդ գենետիկ աշխատանքներին, նա ընդգծում է, որ գիտական հետազոտությունները պետք է կենտրոնանան պահպանության գենետիկայի և վերարտադրողական կենսաբանության զարգացման վրա, որպեսզի հնարավոր լինի պաշտպանել ներկայումս վտանգված տեսակները։
Դիտարկելու հարցեր
Ինչո՞ւ էին վերաբնակիչները թիլացիներին հաճախ շփոթում գայլերի հետ։
Գաղութատիրական վերաբնակիչները հիմնվում էին եվրոպական կենդանական աշխարհի մասին իրենց պատկերացումների վրա և թիլացինին պիտակավորում էին որպես «պրիմիտիվ» գայլ՝ արտաքին նմանության պատճառով, չնայած նրա պարկավոր լինելուն։
Ի՞նչն է դեռ անորոշ։ Թե որքանով է մշակութային կողմնակալությունը գերակշռել կենսաբանական դիտարկումներին, դեռևս պատմական վերլուծության առարկա է։
Արդյո՞ք այս բացահայտումը փոխում է «վերակենդանացման» իրագործելիությունը։
Այն նպաստում է նախագծին՝ տալով կենդանու էկոլոգիական դերի և սննդային պահանջմունքների ավելի հստակ պատկերը, թեև ուղղակիորեն չի փոխում գենետիկական ինժեներիայի դժվարությունները։
Ի՞նչն է դեռ անորոշ։ ։ Մասնագետները դեռ մոդելավորում են հատուկ էկոլոգիական խորշ ունեցող գիշատչի վերաներդրման երկարաժամկետ ազդեցությունը։
Դիտանկյուններ
Էվոլյուցիոն կենսաբանության տեսանկյուն vs Պահպանության և «վերակենդանացման» տեսանկյուն
Դիտանկյուն
Էվոլյուցիոն կենսաբանության տեսանկյուն
Թիլացինի գանգի յուրահատուկ կառուցվածքը վկայում է էվոլյուցիոն ուղու մասին, որը լիովին տարբերվում է պլացենտար գիշատիչներից։ Հետազոտողները պնդում են, որ այս տարբերության գիտակցումը կարևոր է հասկանալու համար, թե ինչու է տեսակը զբաղեցրել մասնագիտացված էկոլոգիական խորշ։
Պահպանության և «վերակենդանացման» տեսանկյուն
Մելբուռնի համալսարանի գիտնականների նման «վերակենդանացման» ջանքերի կողմնակիցները այս հետազոտությունը դիտարկում են որպես հիմնարար քայլ։ Պարզաբանելով թիլացինի կենսաբանական իրողությունը՝ գիտնականները կարող են ավելի ճշգրիտ պլանավորել իրենց գենետիկական վերականգնման աշխատանքները։
Կուվեյթի հակաօդային պաշտպանությունը որսացել է ԱՄՆ ռազմակայաններին թիրախավորած իրանական հրթիռներն ու անօդաչուները՝ ԱՄՆ կոնգրեսի ընտրությունների նախաշեմին։
«Էյր Ինդիա»-ի 2,33 մլրդ դոլարի վնասների ֆոնին «Սինգապուրի ավիաուղիները» կանգնած են լրացուցիչ ներդրումների և Հնդկաստանի շուկայի հեռանկարների երկընտրանքի առաջ։
Nature Communications-ի հետազոտությունը հերքում է թասմանյան վագրի՝ գայլանման գիշատիչ լինելու առասպելը, որը հանգեցրել էր տեսակի ոչնչացմանը 1936 թվականին։