Մերձավոր Արևելքում աճող լարվածության ֆոնին Իսրայելը թիրախային հարվածներ է հասցրել Լիբանանում Հեզբոլլահի և Եմենում Հուսի դիրքերին։ Այս գործողությունները, որոնք հաղորդվել են 2025 թվականի հուլիսի 7-ին, միտված են Իրանի աջակցությամբ գործող խմբերի ազդեցությունը նվազեցնելուն տարածաշրջանում։
Հեզբոլլահ․ երկարամյա սպառնալիք
Իսրայելի վերջին հարվածները Լիբանանում Հեզբոլլահին նպատակ ունեն չեզոքացնել Թեհրանի աջակցությամբ գործող այս խմբի ռազմական կարողությունները։ Ըստ JNS-ի, Իսրայելի Պաշտպանության Բանակը (ԻՊԲ) հարվածել է Հեզբոլլահի մի քանի ահաբեկչական կառույցների՝ նպատակ ունենալով թուլացնել նրանց գործողություններն ու կարողությունները։ Թեև հարվածների մանրամասները դեռևս հայտնի չեն, ԻՊԲ-ն ընդգծում է իր պատրաստակամությունը կանխելու Հեզբոլլահի ազդեցության ընդլայնումը Իսրայելի հյուսիսային սահմանին։
Հեզբոլլահը, որը ձևավորվել է 1980-ականներին, դարձել է տարածաշրջանային հակամարտությունների հիմնական խաղացողներից մեկը։ Խումբը ծանր զինված է՝ ունենալով հրթիռների և հրթիռային համակարգերի մեծ պաշար, որոնցից շատերը մատակարարվում են Իրանից։ Վերջին տվյալներով՝ Հեզբոլլահը շարունակում է զարգացնել իր հրթիռային կարողությունները, ինչը Իսրայելը համարում է ազգային անվտանգության ուղղակի սպառնալիք։
Եմեն․ ռազմաճակատի ընդլայնում
Մյուս կողմից, Իսրայելը հարվածներ է հասցրել նաև Եմենում՝ Հուսի վերահսկողության տակ գտնվող նավահանգիստներին և ենթակառուցվածքներին։ Ինչպես հաղորդում է The Tribune-ը, հարվածները հասցվել են Հոդեյդա, Ռաս Իսա և Սալիֆ նավահանգիստներին, ինչպես նաև Ռաս Քանտիբ էլեկտրակայանին։ Իսրայելի բանակի հայտարարությամբ՝ այս վայրերը օգտագործվում էին Հուսի ռազմական գործողությունները խթանելու համար, այդ թվում՝ ռադարային համակարգերի տեղադրում՝ միջազգային ջրերում նավերի հետևելու համար։
Հուսիները, որոնք ևս Իրանի աջակցությամբ գործող խումբ են, նշանակալի դեր են խաղում Եմենի քաղաքացիական պատերազմում։ Աբդուլ Մալիկ ալ-Հուսիի ղեկավարությամբ խումբը վերածվել է լավ զինված ռազմական ուժի՝ հրթիռներով և անօդաչու սարքերով հագեցած։ Եմենում նրանց դիրքերին հասցված հարվածները վկայում են Իսրայելի ավելի լայն ռազմավարության մասին՝ չեզոքացնել Իրանի ազդեցությունը՝ իր սահմաններից դուրս։
Տարածաշրջանային հետևանքներ
Հեզբոլլահի և Հուսիների դեմ միաժամանակյա գործողությունները ցույց են տալիս Իսրայելի բազմաճակատ մոտեցումը՝ ուղղված Իրանի աջակցությամբ գործող խմբերի սպառնալիքների չեզոքացմանը։ Այս գործողությունները ոչ թե մեկուսացված դեպքեր են, այլ մաս են կազմում ավելի լայն աշխարհաքաղաքական պայքարի՝ Իսրայելի, Իրանի և նրանց դաշնակիցների միջև։ Հարվածները կատարվել են այն ժամանակ, երբ հաղորդվում է Եմենից Իսրայելի ուղղությամբ հրթիռների արձակման մասին, թեև դրանց մեծ մասը կանխվել է կամ չի հասել նպատակին։
Հոդեյդայի բնակիչների խոսքով՝ օդային հարվածները քաղաքը թողել են մթության մեջ՝ շարքից հանելով հիմնական էլեկտրակայանը։ Ըստ Հուսի վերահսկվող Ալ-Մասիրա հեռուստատեսության՝ Իսրայելի բանակը նախազգուշացրել է բնակիչներին տարհանվել հարվածներից առաջ։ Սակայն այս հարվածների հումանիտար հետևանքները մտահոգություն են առաջացրել միջազգային դիտորդների շրջանում, որոնք վախենում են, որ հակամարտությունը կարող է խորացնել Եմենի արդեն իսկ ծանր հումանիտար ճգնաժամը։
Ապագայի տեսլական
Իսրայելի գործողությունները Հեզբոլլահի և Հուսիների դեմ շարունակում են մնալ տարածաշրջանային կայունության համար անորոշ գործոն։ Այս հակամարտություններում ներգրավված են բազմաթիվ պետություններ և ոչ պետական խմբեր, ինչը բարդացնում է խաղաղության հասնելու ուղին։ Իրանի աջակցությունը Հեզբոլլահին և Հուսիներին ապահովում է, որ այս խմբերը դիմակայեն նույնիսկ շարունակական ռազմական ճնշմանը։
Իսրայելի գործողություններն ուղերձ են նաև Իրանի աջակցությամբ գործող այլ խմբերին, ներառյալ Համասին և Իրաքում գործող իրանամետ խմբերին։ Սակայն մեծ է հակամարտության սրման վտանգը, ինչը կարող է տարածվել հարևան երկրներում։
Այս զարգացումները ցույց են տալիս հրատապ անհրաժեշտությունը դիվանագիտական ջանքերի՝ հակամարտությունների հիմնական պատճառները լուծելու և հետագա մարդկային կորուստները կանխելու համար։