Տարանտինոյի ժանրային ժառանգությունը՝ ավելին, քան պարզապես «Պալպ Ֆիքշն»
Երբ լսում եք Քվենտին Տարանտինոյի անունը, ի՞նչ եք պատկերացնում։ Շատերի համար դա «Պալպ Ֆիքշն»-ի սուր երկխոսությունն ու ոչ գծային պատմությունն է, «Ռեզերվուար Դոգս»-ի կոպիտ լարվածությունը կամ «Դժանգո Ազատագրված»-ի և «Փառահեղ նետվածների» նորարարական խիզախությունը։ Բայց Տարանտինոյի ազդեցությունը կինոյում շատ ավելի մեծ է, քան այս հայտնի անունները։ Նրա վարկանիշը այնքան մեծ է, որ Իսրայելում անգամ Ռիշոն Լեցիոնում ռեստորան կա, որը կրում է նրա անունը՝ ապացույց, որ Տարանտինոյի պաշտամունքը սփռված է ամբողջ աշխարհում։ Այնուամենայնիվ, նրա ամենահետաքրքիր ֆիլմերից մեկը ոչ թե բլոքբասթեր է կամ Օսկարի հավակնորդ, այլ՝ մութ ֆանտաստիկա՝ «Մթությունից մինչև լուսաբացը», որը վերադառնում է հեռարձակման՝ անվճար հասանելի լինելով Tubi-ում հոկտեմբերի 1-ից (EMEgypt).
«Մթությունից մինչև լուսաբացը»․ պաշտամունքային ֆիլմի վերադարձ
1996-ին թողարկված «Մթությունից մինչև լուսաբացը» իսկական կինեմատոգրաֆիական արկած է՝ մաս բանկային կողոպուտի պատմություն, մաս միստիկ սարսափ, ամբողջովին Տարանտինո։ Չնայած ֆիլմը չի ռեժիսորել Տարանտինոն (այդ դերը պատկանում է Ռոբերտ Ռոդրիգեսին), նրա ձեռագիրը հստակ տեսանելի է՝ սուր երկխոսություն, պայթյունավտանգ գործողություններ։ Տարանտինոն ոչ միայն հանդես է գալիս որպես դերասան, այլև գլխավորում է Ջորջ Քլունիի հետ՝ հայտնի Գեկո եղբայրների՝ Սեթի և Ռիչարդի կերպարներով։ Նրանց էկրանի վրա փոխհարաբերությունը էներգետիկ է, պատմությունը՝ դինամիկ․ կողոպուտից փախուստն անսպասելիորեն վերածվում է վամպիրային խուճապի մեքսիկական սահմանի մոտ գտնվող մռայլ բարում։
Դերասանական կազմը՝ Ջորջ Քլունի, Քվենտին Տարանտինո, Հարվի Քեյթել, Ջուլյետ Լյուիս, ընդգծում է ֆիլմի յուրահատկությունը։ Ֆիլմին միանում են երկրորդական վառ կերպարներ, և, իհարկե, վամպիրները, որոնք երկրորդ կեսում ֆիլմը դարձնում են արյունոտ մղձավանջ։ Գործողության վայրը՝ մեքսիկական սահմանի մոտ գտնվող բար, դառնում է Տարանտինոյի ժանրային խաղերի կենտրոն, որտեղ հանցագործությունն ու գերբնականը միաձուլվում են՝ ստեղծելով անսպասելի, երբեմն հեգնական մթնոլորտ։
Ֆիլմի թողարկման պահին այն բոքս-օֆիսում մեծ հաջողություն չունեցավ՝ վաստակելով մոտ $60 մլն $19 մլն բյուջեով։ Բայց ինչպես Տարանտինոյի շատ գործեր, նրա իրական ազդեցությունը զգացվեց հետագայում․ «Մթությունից մինչև լուսաբացը» դարձավ պաշտամունքային ֆիլմ՝ ուշ գիշերային վարձույթներով ու DVD վաճառքով, իր տեղը գտնելով ժանրային կինոյի պատմության մեջ։ Այսօր այն ունի 66% գնահատական Rotten Tomatoes-ում, իսկ նրա համբավը շարունակում է աճել՝ նոր հանդիսատեսի շնորհիվ (EMEgypt).
Տարանտինոյի ստորագրությունը՝ երկխոսություն, բռնություն և հեգնանք
Ֆիլմը առանձնանում է իր անկաշկանդ չափազանցությամբ։ Տարանտինոյի երկխոսությունները լեցուն են էներգիայով, նույնիսկ սովորական խոսակցությունները դառնում են հիշվող։ Բռնությունն այստեղ գեղագիտական է, գրեթե պարի նման, իսկ ֆիլմը չի կորցնում իր մութ հումորը—even երբ զոհերի թիվը աճում է։ Սա իսկական վարպետություն է ժանրային անցումների մեջ՝ հանցագործական դրամայից սարսափի՝ առանց ռիթմը կորցնելու։
Այս ժանրային խաղերը պարզապես ցնցման համար չեն։ Տարանտինոն դիտողին մշտապես անակնկալի է բերում։ Հանկարծակի անցումը հանցագործությունից գերբնականի՝ ցնցող է, բայց նաև էներգետիկ․ հիշեցնում է, որ Տարանտինոյի աշխարհում ամեն ինչ հնարավոր է։ Երբ Գեկո եղբայրները պայքարում են վամպիրների դեմ, ֆիլմը դառնում է Տարանտինոյի սիրելի թեմաների խաղահրապարակ՝ գոյատևում, հավատարմություն, հերոսության և չարի սահմանները։
Հետազդեցությունը էկրանից դուրս․ Տարանտինոյի անխամ ազդեցությունը
Տարանտինոյի ժառանգությունը չի սահմանափակվում միայն իր ֆիլմոգրաֆիայով։ Նրա ազդեցությունը նկատելի է այլ ռեժիսորների գործերում՝ Ուես Անդերսոնի սիմետրիկ ոճից մինչև Քրիստոֆեր Նոլանի մտահղացումները։ Նույնիսկ Փոլ Թոմաս Անդերսոնը, որին հաճախ անվանում են «ռեժիսորների ռեժիսոր», պարտական է Տարանտինոյի խիզախ մոտեցմանը (Ynet News)։ Կինոյի իսկական սիրահարները կարող են վիճել իրենց նախընտրածի մասին, բայց Տարանտինոն մնում է կարևոր ուղենիշ՝ ցանկացածի համար, ով սիրում է ռիսկային կինո։
Հոլիվուդից դուրս Տարանտինոյի ազդեցությունը հասնում է անսպասելի վայրեր։ Հնդկաստանում, օրինակ, հնդկական «Kaante» ֆիլմը՝ «Ռեզերվուար Դոգս»-ի ոչ պաշտոնական ռեմեյքը, օգնեց Զուբին Գարգին դառնալ հայտնի երգիչ, ցույց տալով Տարանտինոյի պատմությունների գլոբալ ուժը (IANS)։ Նրա ոճը՝ ժանրերի խառնուրդ, ուժեղ կերպարներ, անկեղծ վերաբերմունք բռնությանը, դարձել է օրինակ աշխարհի տարբեր կինոարտադրողների համար։
Նոր սերունդը բացահայտում է Տարանտինոյի մութ ֆանտաստիկան
«Մթությունից մինչև լուսաբացը» նորից հեռարձակմամբ նոր հանդիսատես կբացահայտի Տարանտինոյի յուրահատուկ պատմողականությունը։ Այս ֆիլմը ոչ միայն 90-ականների ռելիկտ է, այլ օրինակ՝ թե ինչպես ժանրային կինոն կարող է փոխել սպասելիքները և նոր իմաստ տալ «պաշտամունքային ֆիլմ» հասկացությանը։
Ակնկալվում է, որ Tubi-ում դիտողները կտեսնեն ֆիլմ, որն այսօր էլ թարմ ու սուբվերսիվ է։ Անկախ նրանից՝ Տարանտինոյի երկրպագու եք, թե պարզապես հետաքրքրված եք վամպիրներով ու հանցագործությամբ, «Մթությունից մինչև լուսաբացը» առաջարկում է փորձառություն, որն ուծացնում է սահմանները։ Սա ապացույց է, որ հմուտ ռեժիսորի ձեռքում նույնիսկ ամենաանսովոր պատմությունները կարող են դառնալ կինոյի պատմության մաս։
Ընդհանուր կինեմատոգրաֆիկ դաշտում Տարանտինոյի աշխատանքը շարունակում է հարուցել քննարկումներ, ներշնչել հոմաժներ և ընդլայնել սահմանները։ «Պալպ Ֆիքշն»-ի լեգենդար տողերից մինչև «Մթությունից մինչև լուսաբացը»-ի ժանրային խենթությունը՝ նրա ժառանգությունը համարձակ որոշումների ու անմոռանալի պահերի մասին է։
«Մթությունից մինչև լուսաբացը» վերադառնում է ուշադրության կենտրոն, և ակնհայտ է, որ Տարանտինոյի ժանրերի խախտումը և քաոսի ընդունումը ոչ միայն ոճային ընտրություն է, այլ փիլիսոփայություն, որը նրա գործը պահում է արդիական ու հուզիչ՝ տասնամյակներ անց։ Հին ու նոր հանդիսատեսի համար ֆիլմը բացում է պատուհան ռեժիսորի աշխարհ՝ ով երբեք չի ենթարկվում կանոններին, հիշեցնելով, որ իսկական պաշտամունքային ֆիլմերը երբեք չեն մարում։