Քաղաքական լարվածություն Սթորմոնտում հուշաքարի տեղադրման շուրջ
Դեմոկրատական յունիոնիստական կուսակցության (DUP) առաջնորդ Գևին Ռոբինսոնը կոշտ քննադատության է ենթարկել Հյուսիսային Իռլանդիայի հիմնադրման հարյուրամյակը խորհրդանշող հուշաքարի դեմ ուղղված բողոքները՝ դրանք անվանելով «կեղծավոր»։ 1921 թվականին Հյուսիսային Իռլանդիայի ստեղծումը նշանավորող այս հուշաքարը դարձել է օրենսդրական և հասարակական վեճերի առարկա դեռևս 2021 թվականից։
Երկուշաբթի օրը Խորհրդարանի շենքում ունեցած ելույթի ժամանակ Ռոբինսոնը մատնանշել է Սթորմոնտի տարածքում արդեն իսկ առկա քաղաքական խորհրդանիշները՝ մասնավորապես հիշատակելով հացադուլ հայտարարած Բոբի Սենդսի արձանը։ Նա պնդում է, որ յունիոնիստների կողմից ֆինանսավորվող այս նախագծի դեմ բողոքները անտեսում են այն փաստը, որ տարածքում արդեն իսկ առկա են այլ քաղաքական խորհրդանիշներ։
Օրենսդրական ընթացակարգեր և դիմակայություն
Պորտլենդյան քարից պատրաստված հուշաքարի նախագիծը, որն ունի Հյուսիսային Իռլանդիայի քարտեզի տեսք, 2021 թվականին ի սկզբանե մերժվել էր Ասամբլեայի հանձնաժողովի կողմից։ Սակայն 2023 թվականին հանձնաժողովի կազմում փոփոխություններից հետո նախագիծն անցավ։ Այնուամենայնիվ, այժմ Բելֆաստի քաղաքային խորհուրդ են ներկայացվել նոր առարկություններ՝ կապված շինարարական թույլտվության հետ։
«Շին Ֆեյն» կուսակցությունը հետևողականորեն դեմ է արտահայտվում հուշակոթողին՝ պնդելով, որ այն արտացոլում է միայն մեկ քաղաքական տեսակետ։ Կուսակցության խոսնակի խոսքով՝ Սթորմոնտը արդեն իսկ գերակշռված է յունիոնիզմի, բրիտանական ինքնության և անգլիական թագավորական ընտանիքի խորհրդանիշներով։ Նրանք կարծում են, որ նոր հուշաքարի տեղադրումը կխորացնի առկա անհավասարությունը և իռլանդական մշակութային ավանդույթների ներկայացվածության պակասը։
Մինչ հարցը քննարկվում է քաղաքային խորհրդում, Ռոբինսոնը պնդում է, որ նախագիծն ունի Ասամբլեայի հանձնաժողովի աջակցությունը և պետք է իրականացվի ըստ նախատեսվածի՝ հավելելով, որ քաղաքային պաշտոնյաները կզբաղվեն վերջնական կարգավորումներով։