Կյանքի նախակենսաբանական բաղադրիչների բացահայտումը
2024 թվականի հուլիսին Նյու Ջերսիի Հիլսբորո քաղաքի բնակելի տներից մեկի վրա ընկած երկնաքարի գիտական վերլուծությունը նշանակալի տվյալներ է տրամադրել Երկրի վրա օրգանական նյութերի հայտնվելու վերաբերյալ։ Science Advances ամսագրում հրապարակված հետազոտության համաձայն՝ երկնաքարի բեկորները պարունակում են ամինաթթուների և մագնեզիումի օրգանական միացությունների բարդ համալիր, որոնք կյանքի համար անհրաժեշտ հիմնական քիմիական բաղադրիչներն են։
NASA-ի Էյմսի հետազոտական կենտրոնի և SETI ինստիտուտի գիտնական Փիթեր Ջենիսկենսի գլխավորած թիմը հաջողությամբ վերականգնել է երկնաքարի հետագիծը՝ պարզելով, որ այն ծագել է աստերոիդների գոտու ներքին հատվածում գտնվող «Էրիգոնե» ընտանիքից։ Այս խումբը բաղկացած է պրիմիտիվ ածխածնային խոնդրիտներից, որոնք պահպանել են արեգակնային համակարգի վաղ շրջանի նյութերը։
Հին աղաջրերի նշանակությունը
Հետազոտության առանցքային բացահայտումներից մեկը նատրիումի բարձր կոնցենտրացիան է, որը գիտնականները վերագրում են հին աղաջրերին (բրայներին)։ Այս աղի, ջրային լուծույթները կարող են փոփոխել աստերոիդի ներքին հանքանյութերը և նպաստել այնպիսի քիմիական ռեակցիաների, որոնք առաջացնում են նախակենսաբանական մոլեկուլներ։ Կոսմոքիմիկոս Քուինի Չանը նշել է, որ այդ գործընթացները կարող էին վճռորոշ լինել օրգանական կյանքի ձևավորման համար։
«Ջրի պատմությանը հետևելը արեգակնային համակարգում կյանքի ծագումը հասկանալու անհրաժեշտ մասն է», – նշել է NASA-ի Ջոնսոնի տիեզերական կենտրոնի հետազոտող Մայք Զոլենսկին։ Մագնեզիումի օրգանական միացությունները, որոնք հայտնաբերվել են երկնաքարում, կառուցվածքով նման են արյան մեջ առկա և ֆոտոսինթեզի համար օգտագործվող մոլեկուլներին։
Արագ արձագանքման կարևորությունը
Հետազոտության հաջողությունը մեծապես պայմանավորված է եղել երկնաքարի արագ հայտնաբերմամբ։ Տանտերը, լինելով սիրողական աստղագետ, անմիջապես հավաքել է բեկորները՝ օգտագործելով պաշտպանիչ միջոցներ, ինչը թույլ է տվել խուսափել երկրային աղտոտումից և շրջակա միջավայրի ազդեցությունից։ Ներկայումս երկնաքարի բեկորները փոխանցվել են Նյու Յորքի Բնական պատմության ամերիկյան թանգարանին՝ հետագա պահպանման և ուսումնասիրության համար։