Ձայն, որը վերաիմաստավորեց ամերիկյան քանթրի երաժշտությունը
Ռիչարդ Սթերբանը՝ հանրահայտ «The Oak Ridge Boys» քանթրի վոկալային քառյակի լեգենդար բաս երգիչը, c-ի նոյեմբերի 14-ին մահացել է Թենեսի նահանգի Հենդերսոնվիլ քաղաքում։ Նա 83 տարեկան էր։ Ինչպես հաղորդում են նրա ընտանիքն ու խումբը, մահվան պատճառը բրոնխիտի և թոքաբորբի բարդություններն են՝ քաղցկեղի դեմ երկարատև պայքարից հետո։
Սթերբանը ենթաստամոքսային գեղձի քաղցկեղի ախտորոշման մասին հանրությանը հայտնել էր 2025 թվականի սեպտեմբերին՝ նշելով, որ իրեն բուժում են երկրի լավագույն ուռուցքաբանները։ Նրա հեռանալով ավարտվում է երաժշտական մի փառահեղ ուղի, որը տեւեց ավելի քան հինգ տասնամյակ։ Քանթրի երաժշտության փառքի սրահի և թանգարանի գործադիր տնօրեն Քայլ Յանգը Սթերբանին բնութագրել է որպես «երաժշտական կամուրջ կառուցողի», ով իր անկրկնելի բաս ձայնով առևտրային քանթրին միացրեց հոգեւոր արմատներին։
Վոկալային ուղին՝ գոսպելից մինչեւ Էլվիս Պրեսլի
Ծնված լինելով Նյու Ջերսի նահանգի Կարդեն քաղաքում 1934 թվականին՝ Սթերբանը մեծացել է հարևան Քոլինգսվուդում, որտեղ երգել է կիրակնօրյա դպրոցում և յոթերորդ դասարանի երգչախմբում։ Նա երաժշտություն է ուսումնասիրել Թրենթոնի պետական քոլեջում և հիմնադրել Ֆիլադելֆիայի «The Keystones» գոսպել քառյակը։ Նրա բացառիկ վոկալ տիրույթը, որը թույլ էր տալիս հնչեցնել այնպիսի ցածր նոտաներ, որոնք ավելի շուտ զգացվում էին, քան լսվում, շուտով գրավեց լայն ուշադրություն։
1970-ականների սկզբին Սթերբանը ավելի քան մեկ տարի հանդես եկավ որպես Էլվիս Պրեսլիի բեք-վոկալիստ Ջ. Դ. Սամների և Stamps Quartet-ի հետ՝ մասնակցելով նաև 1972 թվականի «Elvis on Tour» համերգային ֆիլմին։ 1972 թվականին, երբ The Oak Ridge Boys-ում ազատվեց բաս երգչի հաստիքը, Սթերբանն ընդունեց առաջարկը։ Այդ ժամանակ խումբը դեռեւս ավանդական գոսպել քառյակ էր։ Հետագայում նրանք համագործակցեցին Ջոնի Քեշի հետ և պայմանագիր կնքեցին մենեջեր Ջիմ Հոլսիի հետ, ինչը վճռորոշ դարձավ խմբի քանթրի ժանր անցնելու համար։
«Elvira» հիթը և միջազգային ճանաչումը
Սթերբանի կարեւորագույն ձայնագրային նվաճումը տեղի ունեցավ 1981 թվականին՝ Դալաս Ֆրեյզերի «Elvira» երգով, որը թողարկվեց Ռոն Չենսիի պրոդյուսերությամբ։ Չնայած նախորդ կատարումները լայն հաջողություն չէին ունեցել, Սթերբանի խորը «oom-papa-mow-mow» հավելումը՝ «Giddy up!» և «Hi-ho Silver!» բացականչությունների ուղեկցությամբ, երգը դարձրեց համաշխարհային հիթ։ Ինչպես նշում է The New York Times-ը, սինգլը հասավ Billboard Hot 100-ի 5-րդ հորիզոնականին, գլխավորեց Hot Country Songs ցանկը և արժանացավ «Գրեմմի» մրցանակի։
«Այն մեզ բառացիորեն տեղափոխեց մեկ այլ ստրատոսֆերա», — գրել էր Սթերբանը 2012 թվականի իր հուշագրությունում։
Խմբի կազմում Սթերբանը մասնակցել է 47 հիթ-շքերթային ձայնագրությունների Hot Country Songs-ում, ներառյալ 17 առաջին հորիզոնական զբաղեցրած երգեր։ Նա հետագայում ընդգրկվել է Քանթրի երաժշտության փառքի սրահում և Գոսպելի փառքի սրահում։
Հիշատակ և ժառանգություն
2025 թվականին հեռանալով ակտիվ համերգային գործունեությունից՝ Սթերբանը փակեց իր բեմական փայլուն պատմության գլուխը Դուեյն Ալենի, Ուիլյամ Լի Գոլդենի և հանգուցյալ Ջո Բոնսոլի հետ։ Նրա ընտանիքը շնորհակալություն է հայտնել հանրությանը աջակցության համար՝ նշելով, որ իրենք մխիթարություն են գտնում այն գիտակցությամբ, որ նա այժմ հանդիպել է Հիսուսին։

