Հյուսիսային կիսագնդի աստղագետները պատրաստվում են հունիսյան լիալուսնին, որը հայտնի է «Ելակի լուսին» անվամբ: Ըստ Astronomy.com-ի և NASA-ի տվյալների՝ երևույթը առավելագույն պայծառության կհասնի 2026 թվականի հունիսի 29-ին՝ ժամը 19:57-ին (EDT): Սա ամառային սեզոնի առաջին լիալուսինն է:
«Ցածր հետագծի» երևույթը
Ի տարբերություն այլ լիալուսինների, որոնք բարձրանում են գիշերային երկնքի կենտրոն, «Ելակի լուսինը» Հյուսիսային կիսագնդում անցնում է հարավային հորիզոնի երկայնքով՝ անսովոր ցածր հետագծով: Սա պայմանավորված է նրանով, որ լուսինը գտնվում է արևի հակադիր դիրքում. քանի որ հունիսին արևը գտնվում է իր տարեկան ամենաբարձր կետում, լուսինը ստիպված է հետևել հնարավորինս ցածր ուղեծրի: Այս «ցածր կախված» էֆեկտն առավել նկատելի է լուսնածագից անմիջապես հետո:
Մթնոլորտային ցրում և գունային երանգներ
«Ելակի լուսնի» բնորոշ ոսկեգույն կամ նարնջագույն երանգը մթնոլորտային ցրման արդյունք է: Քանի որ լուսինը ցածր է հորիզոնից, նրա լույսն անցնում է Երկրի մթնոլորտի ավելի հաստ շերտով, ինչը զտում է կարճ ալիքային երկարությունները (կապույտ գույնը)՝ թույլ տալով, որ ավելի տաք երանգները հասնեն դիտորդին: Մասնագետները նշում են, որ այս «ելակային» էֆեկտը տևում է լուսնածագից հետո ընդամենը 30-60 րոպե:
Մշակութային ակունքներ և խորհուրդներ դիտման համար
«Ելակի լուսին» անվանումը կապ չունի լուսնի գույնի հետ, այլ ավանդական բերքահավաքի սեզոնի: Ըստ Old Farmer’s Almanac-ի՝ անվանումը գալիս է հյուսիսամերիկյան ալգոնկին ցեղերից, որոնք այդպես էին նշում վայրի ելակի հասունացման ժամանակահատվածը: Լուսանկարել ցանկացողներին խորհուրդ է տրվում նախապես ընտրել հարավ-արևելյան բաց հորիզոնով վայր և կադրերն անել լուսնածագից անմիջապես հետո: