ՎԱՇԻՆԳՏՈՆ – Երկուշաբթի՝ 2026 թվականի նոյեմբերի 2-ին, Յունայթեդ Սթեյթսի զինված ուժերը սահմանափակ պաշտպանական հարվածներ են հասցրել իրանական թիրախների ուղղությամբ Հորմուզի նեղուցում, ինչպես հաղորդում են ABC7-ն և CBS News-ը։ Միջոցառումը տեղի է ունեցել ԱՄՆ-ի միջանկյալ ընտրությունների նախօրեին՝ ընդհատելով ութամսյա հակամարտության ընթացքում տիրող հարաբերական անդորրը և առաջ բերելով տարածաշրջանային մտահոգություններ։
Իրանական պետական հեռուստատեսությունը հայտնել է, որ պայթյուններ են լսվել Ղեշմ կղզում։ ԱՄՆ պաշտոնյան, ով խոսել է անանուն մնալու պայմանով, նշել է, որ հարվածների թիրախում են եղել իրանցիները, որոնք մակերևույթ-օդ դասի հրթիռներ են կիրառել ամերիկյան ակտիվների դեմ։ Հարվածները, ըստ երևույթին, սահմանափակ բնույթ են կրել և չեն նշանակում լայնածավալ ռազմական գործողությունների վերսկսում, թեև դրանք հաջորդել են կատարական միջնորդությամբ ընթացող դիվանագիտական ջանքերին։
Դիվանագիտական ճնշումներ և տարածաշրջանային հետևանքներ
Ռազմական այս գործողությունները համընկնում են բարձր մակարդակի դիվանագիտական շփումների հետ։ Անցյալ շաբաթ Կատարի միջնորդությամբ անցկացվել են անուղղակի բանակցությունների երկու փուլեր՝ ուղղված Վաշինգտոնի և Թեհրանի միջև համաձայնության հասնելուն, որի համաձայն Իրանը պետք է դադարեցնի հարձակումները Հորմուզի նեղուցում՝ փոխարենը ԱՄՆ-ի կողմից իրանական նավահանգիստների շրջափակումը վերացնելու։ ԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյ Վենսը դրական է գնահատել հնարավոր համաձայնության հեռանկարները։
Միևնույն ժամանակ, Իսրայելի վարչապետ Բենիամին Նեթանյահուն, ըստ տարածաշրջանային պաշտոնյաների, կոչ է արել ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփին ընտրություններից հետո նոր ռազմական գործողություններ սկսել։ Թեև ԱՄՆ-ն շարունակում է պահպանել ռազմածովային շրջափակումը, Մերձավոր Արևելքի այլ դաշնակիցներ զգուշացնում են, որ լայնածավալ հարվածները կարող են ապակայունացնել տարածաշրջանը և մեծացնել հակամարտության ընդլայնման ռիսկերը։
Տնտեսական ազդեցությունը և ընտրական համատեքստը
Շարունակվող հակամարտությունն արդեն իսկ զգալի տնտեսական բեռ է դարձել և ազդել է նավթի գների վրա՝ ստեղծելով մարտահրավերներ հանրապետականների համար։ Երկուշաբթի օրը նավթի գները նվազել են, քանի որ շուկաները հետևում են դիվանագիտական զարգացումներին։
Մինչ բանակցությունները շարունակվում են, իրանական կողմը հայտարարում է պատրաստակամության մասին՝ պատերազմի կամ դիվանագիտության համար, մինչդեռ միջազգային դիտորդները շարունակում են հետևել իրավիճակին։