Բեկում Մելբուռնում
Ավստրալիայի հանրային կրթության համակարգի համար վճռորոշ շրջադարձային պահին՝ 2026 թվականի օգոստոսի 17-ին, Ավստրալիական կրթական միության (AEU) անդամները ձայների 79% մեծամասնությամբ կողմ քվեարկեցին նահանգային կառավարության առաջարկած նոր աշխատանքային պայմանագրին: Ինչպես հաղորդում է The Guardian պարբերականը, այս որոշմամբ պաշտոնապես չեղարկվել է օգոստոսի 19-ին նախատեսված 24-ժամյա համանահանգային գործադուլը, որը սպառնում էր կաթվածահար անել կրթական համակարգը:
Պաշտոնական տվյալների համաձայն՝ նոր քառամյա համաձայնագրի ընդհանուր արժեքը գնահատվում է 5-ից 5,5 միլիարդ ավստրալիական դոլար, ինչը 700 միլիոն դոլարով ավելի է նախորդ առաջարկից: Պայմանագրի համաձայն՝ Վիկտորիա նահանգի հանրային դպրոցների ուսուցիչները, տնօրեններն ու կրթական աջակցող անձնակազմը չորս տարվա ընթացքում կստանան 28,3%-ից մինչև 32,4% ընդհանուր աշխատավարձի բարձրացում, ինչպես նաև միանվագ 2000 դոլար բոնուս: Այս համաձայնագիրը Վիկտորիայի մանկավարժներին դարձնում է երկրի ամենաբարձր վարձատրվող մասնագետները՝ շրջանցելով հարևան Նոր Հարավային Ուելսի (NSW) գործընկերներին:
Ֆինանսական փաթեթի և պայմանների մանրամասները
Աշխատավարձերի կտրուկ բարձրացումը նպատակ ունի լուծելու կադրային դեֆիցիտի և տարիներ տևած գնաճի խնդիրը: Կարիերան նոր սկսող ուսուցիչների համար աշխատավարձը մինչև 2026 թվականի հոկտեմբեր կաճի 12,343 դոլարով: Փորձառու ուսուցիչների տարեկան եկամուտը 118,063 դոլարից մինչև 2029 թվականը կհասնի 151,419 դոլարի: Բացի այդ, բոլոր մանկավարժները 2026 թվականին կստանան առնվազն 13,04% անհապաղ հավելում, որին կհաջորդեն տարեկան 4%-ից 4,9% աճեր:
Ֆինանսական կողմից զատ, համաձայնագիրը կարևոր փոփոխություններ է մտցնում աշխատանքային պայմաններում: Սահմանափակվել են դասավանդման առավելագույն ժամերը՝ շաբաթական 18,5 ժամ ավագ դպրոցների և 21 ժամ տարրական դպրոցների համար: Կրճատվել է հետդպրոցական ժողովների քանակը, սահմանվել են տարեկան չորս մասնագիտական պրակտիկայի օրեր և ութ առանց աշակերտների աշխատանքային օրեր՝ սկսած 2027 թվականից:
Շարքային անդամների ընդվզման ուժը
Թեև կառավարությունն ու արհմիության ղեկավարությունը փորձում են հաջողությունն իրենց վերագրել, իրականում վերջնական պայմանները ձևավորվել են արհմիության ներսում ձևավորված լուրջ ընդվզման շնորհիվ: «Սոցիալիստները դպրոցներում» (Socialists in Schools) և այլ շարքային խմբավորումներ երկար ժամանակ քննադատում էին սեփական արհմիության ղեկավարությանը՝ չափից դուրս զիջողական լինելու համար՝ հիշեցնելով 2022 թվականի համաձայնագիրը, որով աշխատավարձերը բարձրացել էին ընդամենը 8%-ով՝ գնաճի ֆոնին հանգեցնելով իրական եկամուտների անկման:
Այս անգամ ուսուցիչները հրաժարվեցին լսել ղեկավարության հորդորները և երկու անգամ (հունիսին՝ 58%-ով, իսկ այնուհետև՝ 51%-ով) մերժեցին կառավարության նախնական առաջարկները: Միայն երրորդ՝ բարելավված առաջարկից հետո, որը ներկայացվեց նորանշանակ վարչապետ Բեն Քարոլի կողմից, արհմիության անդամները տվեցին իրենց համաձայնությունը: Շարժման ակտիվիստ Լիզ Ուոլշը նշել է, որ սա ապացուցեց՝ հավաքական ճնշումը կարող է ստիպել կառավարությանը զգալիորեն բարելավել պայմանները:
Քաղաքական հետևանքները և բյուջետային ճնշումը
Համաձայնագրի կնքումն ունի հստակ քաղաքական ենթատեքստ. 2026 թվականի նոյեմբերին Վիկտորիայում սպասվում են նահանգային ընտրություններ: Իշխող Լեյբորիստական կուսակցության համար չափազանց կարևոր էր խուսափել ընտրություններից առաջ դպրոցների փակումից և բողոքի ցույցերից: Նորանշանակ վարչապետ Բեն Քարոլի համար սա լուրջ քաղաքական հաղթանակ է, քանի որ նա խոստացել էր լուծել այս ճգնաժամը շատ ավելի արագ, քան իր նախորդը՝ Ջասինտա Ալանը:
Այդուհանդերձ, 5,5 միլիարդ դոլար արժողությամբ համաձայնագիրը լուրջ հարված է նահանգի բյուջեին: Լրացուցիչ 700 միլիոն դոլարը ստիպված կլինեն հատկացնել նահանգի կուտակած բյուջետային հավելուրդից: Բացի այդ, Քարոլը խոստացել է մինչև նոյեմբեր ամբողջությամբ ֆինանսավորել դպրոցները՝ համաձայն դաշնային Gonski ստանդարտների, ինչը կարող է արժենալ ևս մի քանի միլիարդ դոլար:
Հաջորդ քայլերը
Չնայած արհմիության անդամների հավանությանը, համաձայնագիրը դեռ պետք է անցնի պաշտոնական ընթացակարգերով: Համաձայն դաշնային Fair Work Act-ի (Արդար աշխատանքի մասին օրենք)՝ առաջիկա շաբաթներին տեղի կունենա համանահանգային քվեարկություն բոլոր աշխատակիցների շրջանում: Կրթության նախարար Գաբրիել Ուիլյամսը հայտարարել է, որ գործընթացը կավարտվի և վերջնականապես կհաստատվի մինչև 2026 թվականի հոկտեմբեր: