Եվրոպական սրտաբանական ընկերության (European Society of Cardiology) Մյունխենում կայացած համաժողովում ներկայացվել են նոր տվյալներ, որոնք քննադատական հայացք են ձևավորում քսիլիտոլի՝ լայնորեն կիրառվող շաքարի փոխարինիչի նկատմամբ։ 17,710 մասնակիցների շրջանում անցկացված հետազոտությունը ցույց է տվել, որ արյան մեջ քսիլիտոլի բարձր մակարդակ ունեցող անձանց մոտ սրտանոթային լուրջ պատահարների՝ սրտի կաթվածի, ինսուլտի կամ սրտային մահվան հավանականությունը վեց տարվա ընթացքում 57%-ով ավելի բարձր է եղել, քան նվազագույն մակարդակ ունեցողների մոտ։
Գիտական բացատրություն և մեխանիզմներ
Քսիլիտոլը պոլիոլների կամ շաքարային սպիրտների խմբին պատկանող նյութ է, որը հաճախ օգտագործվում է առանց շաքարի մաստակների, ատամի մածուկների և դիետիկ սննդամթերքի արտադրության մեջ։ Չնայած այն հանգամանքին, որ այն ունի ատամների համար օգտակար հատկություններ և արյան գլյուկոզայի վրա թույլ ազդեցություն, նոր հետազոտությունները մատնանշում են սրտանոթային համակարգի վրա դրա հնարավոր բացասական ազդեցությունը։ 2024 թվականին European Heart Journal-ում հրապարակված ուսումնասիրությունը նախկինում ցույց էր տվել, որ քսիլիտոլը կարող է բարձրացնել թրոմբոցիտների ռեակտիվությունը, ինչը մեծացնում է թրոմբագոյացման ռիսկը։
Շուկայական համատեքստ և կարգավորումներ
ԱՄՆ Սննդամթերքի և դեղերի վարչությունը (FDA) և այլ կարգավորող մարմիններ դեռևս թույլատրում են քսիլիտոլի օգտագործումը սննդում, սակայն մասնագետները նշում են, որ անհրաժեշտ են լրացուցիչ հետազոտություններ՝ պատճառահետևանքային կապը հաստատելու համար։ Կարևոր է նշել, որ շուկայում առկա շատ ապրանքներ, ինչպիսիք են Trident-ը կամ PUR Gum-ը, պարունակում են քաղցրացուցիչների խառնուրդներ, և սպառողները միշտ չէ, որ կարող են հստակ որոշել բաղադրիչների կոնցենտրացիան։
Սինգապուրի օրինակը ցույց է տալիս, որ մաստակների վաճառքի նկատմամբ կիրառվող խիստ կանոնակարգերը հաճախ բացառություններ են անում միայն բժշկական նշանակության արտադրանքի համար։ Այս նոր տվյալները հիմք են տալիս սպառողներին ավելի զգուշավոր լինել և անհրաժեշտության դեպքում խորհրդակցել բժշկի հետ՝ սրտանոթային հիվանդությունների ռիսկերը գնահատելու համար։